Мансуров Азизжон Фарход ўғлининг
фалсафа доктори (PhD) диссертацияси ҳимояси ҳақида эълон

I. Умумий маълумотлар. Диссертация мавзуси, ихтисослик шифри (илмий даража бериладиган тармоғи номи): «Чизиқли иншоотларнинг сейсмик рискини геологик жараёнларни ҳисобга олган ҳолда баҳолаш хусусиятлари (Ангрен-Поп темир йўли ва А373 автомобил йўлининг Қамчиқ довони қисми мисолида)», 04.00.04 – Гидрогеология ва муҳандислик геологияси (геология-минералогия фанлари).
Диссертация мавзуси рўйхатга олинган рақам: Б2025.3.PhD/GM213.
Илмий раҳбар: Исмаилов Вахитхан Алиханович, геология-минералогия фанлари доктори, профессор.
Диссертация бажарилган муассаса номи: Сейсмология институти. 
ИК фаолият кўрсатаётган муассаса номи, ИК рақами: Гидрогеология ва инженерлик геологияси институти ДМ, DSc.31/2025.27.12.GM.05.01. 
Расмий оппонентлар: Каюмов Абдубаки Джалилович, техника фанлари доктори, профессор; Тўляганов Баходиржон Исмаилович, геология-минералогия фанлари номзоди.
Етакчи ташкилот: Ўзбекистон миллий университети.
Диссертасия йўналиши: назарий ва амалий аҳамиятга молик. 
II. Тадқиқотнинг мақсади: кучли зилзилаларда содир бўладиган хавфли геологик жараёнларни (мултирискларни) ҳисобга олган ҳолда чизиқли иншоотлар жойлашган ҳудуднинг сейсмик рискини баҳолашдан иборат.
III. Тадқиқотнинг илмий янгилиги:
кучли зилзилалар таъсирида чизиқли иншоотларини шикастланиш даражасини ифодаловчи заифлик функсияси ишлаб чиқилган ва Қамчиқ довонидаги А373 автомобил ва Ангрен- Поп темир йўл иншоотларнинг турли кўрсаткичли сейсмик тебраншида шикастланиш даражасининг ўзгариши баҳоланган;
Қамчиқ довон ҳудудида ҳосил бўлган ва Ангрен-Поп темир йўли ва 
А373 автомобил йўл иншоотларининг мустаҳкамлигига хавф солаётган кўчкиларнинг табиий ҳамда техноген таъсирларда тебраниш частота ва амплитуда қийматларининг ўзгариши ҳамда уларни заифлиги барқарор бўлган ҳудудга нисбатан аниқланган;
ҳудуднинг муҳандис-геологик шароитини ҳисобга олган ҳолда, сейсмик жадаллик орттирма қийматлари ҳисобланган ва олинган қийматлар асосида Ангрен-Поп темир йўли ва А373 автомобил йўлининг Қамчиқ довони қисми бўйича сейсмик жадаллик харитаси ишлаб чиқилган;
ҳудуднинг сейсмик хавфини, зилзила таъсирида юзага келган ХГЖни, муҳандис-геологик шароитини (грунтларнинг физик-механик ва сейсмик хусусиятларини) ҳамда чизиқли иншоотларнинг сейсмик заифлигини баҳолаш асосида чизиқли иншоотлар сейсмик рискини ҳисоблаш методикаси ишлаб чиқилган;
Ангрен-Поп темир йўли ва А373 автомобил йўли Қамчиқ довони қисми ҳудудининг хавфли геологик жараёнларни инобатга олган ҳолда талафотланиш масофаси ҳамда иқтисодий зарар даражаси бўйича сейсмик риск харитаси ишлаб чиқилган.
IV. Тадқиқот натижаларининг жорий қилиниши. Автомобил ва темир йўлларнинг сейсмик рискини геологик жараёнларни ҳисобга олган ҳолда, геофизик, инструментал-сейсмометрик усуллар ҳамда замонавий компютер дастурлари орқали баҳолаш бўйича олинган илмий натижалар асосида:
автомобил ва темир йўл иншоотлари учун кучли зилзилалардан шикастланиш эҳтимолини тавсифловчи заифлик функсияси модели Фавқулодда вазиятлар вазирлиги амалиётига тадбиқ қилинган (Фавқулодда вазиятлар вазирлигининг 2025 йил 18 августдаги 3/4/23-2313-сонли маълумотномаси). Натижада, ушбу модел автомобил ва темир йўл иншоотлари жойлашган ҳудудларда зилзила интенсивлигини (тезланиш ва балл кўринишида) инобатга олган ҳолда шикастланиш даражасини баҳолаш имконини берган;
ҳудуднинг муҳандис-геологик шароитини ҳисобга олган ҳолда ишлаб чиқилган сейсмик жадаллик харитаси Фавқулодда вазиятлар вазирлиги амалиётига тадбиқ қилинган (Фавқулодда вазиятлар вазирлигининг 2025 йил 18-августдаги 3/4/23-2313-сонли маълумотномаси). Натижада, сейсмик жадаллик харитаси асосида ҳудуднинг сейсмик хавф даражасини баҳолаш имконияти яратилган;
ҳудуднинг сейсмик хавфини, зилзила таъсирида юзага келадиган кўчкиларни ҳамда муҳандис-геологик шароитни (грунтларни физик-механик ва сейсмик хусусиятларини) баҳолаш асосида чизиқли иншоотлар сейсмик рискини ҳисоблаш методикаси Фавқулодда вазиятлар вазирлиги амалиётига тадбиқ қилинган (Фавқулодда вазиятлар вазирлигининг 2025 йил 18 августдаги 3/4/23-2313-сонли маълумотномаси). Натижада, автомобил ва темир йўл каби чизиқли иншоотлар учун риск даражасини аниқлаш, потенсиал хавфли участкаларни белгилаш имконияти яратилган;
Ангрен-Поп темир йўли ва А373 автомобил йўлининг Қамчиқ довони ҳудудида тарқалган хавфли-геологик жараёнларни инобатга олиниб талафотланиш ва иқтисодий зарар даражасини тавсифловчи сейсмик риск хариталари Фавқулодда вазиятлар вазирлиги амалиётига тадбиқ қилинган (Фавқулодда вазиятлар вазирлигининг 2025 йил 18 августдаги 3/4/23-2313-сонли маълумотномаси). Натижада, зилзила содир бўлгандан сўнг хавфли геологик жараёнлар таъсирида автомобил ва темир йўлларида юзага келиши мумкин бўлган талафотланиш ҳамда эҳтимолий иқтисодий зарар миқдорини аниқлаш имконияти яратилган.