Исломов Сарвар Темуровичнинг
фалсафа доктори (PhD) диссертацияси ҳимояси ҳақида эълон

I. Умумий маълумотлар. 
Диссертация мавзуси, ихтисослик шифри (илмий даража бериладиган фан тармоғи номи): «Болаларда нефробластомани даволаш самарадорлигини клиник-морфологик ва молекуляр-генетик баҳолаш», 14.00.15 – Патологик анатомия, 14.00.14 – Онкология (тиббиёт фанлари).
Диссертация мавзуси рўйхатга олинган рақам: В2025.1.PhD/Tib5543.
Илмий раҳбарлар: Турсунов Хасан Зияевич, тиббиёт фанлари доктори, профессор; Гафур-Ахунов Мирза-Али Алиёрович, тиббиёт фанлари доктори, профессор.
Диссертация бажарилган муассаса номи: Тошкент давлат тиббиёт университети.
ИК фаолият кўрсатаётган муассаса (муассасалар) номи, ИК рақами: Тошкент давлат тиббиёт университети ҳузуридаги DSc.06/2025.27.12.Tib.01.03 рақамли илмий кенгаш асосидаги бир марталик илмий кенгаш.
Расмий оппонентлар: Хамидова Фарида Муиновна, тиббиёт фанлари доктори, профессор; Макимбетов Эмил Кожошович, тиббиёт фанлари доктори, профессор (Қирғизистон Республикаси).
Етакчи ташкилот: Андижон давлат тиббиёт институти.
II. Тадқиқотнинг мақсади: болаларда нефробластомани даволаш натижаларини яхшилашда иммуногистокимёвий ва молекуляр-генетик маркерларни аниқлашдан иборат.
III. Тадқиқотнинг илмий янгилиги:
болаларда нефробластомани даволашда операция ва адъювант кимё терапиясини ўз ичига олган комбинирланган даволаш усули неоадъювант кимё терапияси, операция ва адъювант кимё терапияси билан солиштирилганда яшаш кўрсаткичларини ошириши, рецидив ва метастазлар частотасини камайтириши илмий жиҳатдан исботланган;
болаларда нефробластомани даволаш тактикаси ва касаллик прогнозини белгилашда иммуногистокимёвий ва молекуляр-генетик маркерларнинг роли ва аҳамияти, хусусан CNNTB1 гени экспрессиясининг юқори даражаси касалликнинг ноқулай прогноз билан корреляцияланиши исботланган;
болаларда нефробластомани даволаш самарадорлиги ва прогнозини белгилаш учун клинико-морфологик, иммуногистокимёвий ва молекуляр-генетик маркерлар кўрсаткичларини ҳисобга олган прогностик хавф ва даволаш усуллари шкаласи ишлаб чиқилган;
болаларда нефробластомани прогноз қилишда TP53 ва CNNTB1 генлари аҳамиятга эгалиги, WT1, WTX, MYCN, BRCA2, PALB2, BLM, GPC3, HRPT2 каби бошқа генлар эса метастаз ва рецидив частотаси билан ишончли корреляцияни кўрсатмаслиги исботланган.
IV. Тадқиқот натижаларининг жорий қилиниши. 
Болаларда нефробластомани даволаш самарадорлигини клиник-морфологик ва молекуляр-генетик баҳолаш бўйича олинган илмий натижалар асосида:
биринчи илмий янгилик: болаларда нефробластомани даволашда операция ва адъювант кимё терапиясини ўз ичига олган комбинирланган даволаш усули неоадъювант кимё терапияси, операция ва адъювант кимё терапияси билан солиштирилганда яшаш кўрсаткичларини ошириши, рецидив ва метастазлар частотасини камайтириши илмий жиҳатдан исботланганлиги бўйича таклифлар Тошкент тиббиёт академияси мувофиқлаштирувчи эксперт кенгаши томонидан 2025 йил 28 июлда 1-сон билан тасдиқланган «Методы совершенствования лечения нефробластомы у детей»  номли услубий тавсияномалар мазмунига сингдирилган. Мазкур таклифлар Республика ихтисослаштирилган онкология ва радиология илмий-амалий тиббиёт марказининг Республика ихтисослаштирилган онкология ва радиология илмий-амалий тиббиёт маркази Фарғона вилояти филиали бўйича 08.07.2025 йилдаги 8-сон ва Навоий вилоят кўп тармоқли болалар тиббиёт маркази бўйича 10.07.2025 ййилдаги 106-сон буйруқлари билан амалиётига жорий этилган (Соғлиқни сақлаш вазирлиги ҳузуридаги Илмий техник кенгашининг 2025 йил 7 октябрдаги  26/32-сон хулосаси). Ижтимоий самарадорлиги: олиб борилган тадқиқот болаларда нефробластомани даволашнинг турли усулларини қиёсий баҳолаш, операция ва адъювант кимётерапияни ўз ичига олган комбинирланган даволаш яшаш кўрсаткичларини ошириб, рецидив ва метастаз частотасини камайтиш имконини берган. Иқтисодий самарадорлиги: мазкур касалликни стационар шароитида даволаш учун сарфланадиган 20 млн сўмлик маблағлари болаларда нефробластомани даволашда COG протоколи қўллаш натижасида (бир нафар беморни SIOP тавсияси асосида даволаш қиймати 100 млн сўмни, COG протоколи бўйича эса 80 млн сўмни ташкил этади) иқтисод қилинади; 
иккинчи илмий янгилик: болаларда нефробластомани даволаш тактикаси ва касаллик прогнозини белгилашда иммуногистокимёвий ва молекуляр-генетик маркерларнинг роли ва аҳамияти, хусусан CNNTB1 гени экспрессиясининг юқори даражаси касалликнинг ноқулай прогноз билан корреляцияланиши исботланганлиги бўйича таклифлар Тошкент тиббиёт академияси мувофиқлаштирувчи эксперт кенгаши томонидан 2025 йил 28 июлда 1-сон билан тасдиқланган «Методы совершенствования лечения нефробластомы у детей»  номли услубий тавсияномалар мазмунига сингдирилган. Мазкур таклифлар Республика ихтисослаштирилган онкология ва радиология илмий-амалий тиббиёт марказининг Республика ихтисослаштирилган онкология ва радиология илмий-амалий тиббиёт маркази Фарғона вилояти филиали бўйича 08.07.2025 йилдаги 8-сон ва Навоий вилоят кўп тармоқли болалар тиббиёт маркази бўйича 10.07.2025 ййилдаги 106-сон буйруқлари билан амалиётига жорий этилган (Соғлиқни сақлаш вазирлиги ҳузуридаги Илмий техник кенгашининг 2025 йил 7 октябрдаги  26/32-сон хулосаси). Ижтимоий самарадорлиги: даволаш самарадорлигини баҳолашда иммуногистокимёвий ва молекуляр-генетик маркерлар муҳим аҳамиятга эга экани исботланган. Хусусан, CNNTB1 гени юқори экспрессияси ноқулай прогноз билан боғлиқлиги аниқланган, TP53 ва CNNTB1 генлари эса ишончли прогностик маркерлар сифатида тасдиқланган. Иқтисодий самарадорлиги: мазкур касалликни стационар шароитида даволаш учун сарфланадиган 20 млн сўмлик маблағлари болаларда нефробластомани даволашда COG протоколи қўллаш натижасида (бир нафар беморни SIOP тавсияси асосида даволаш қиймати 100 млн сўмни, COG протоколи бўйича эса 80 млн сўмни ташкил этади) иқтисод қилинади; 
учинчи илмий янгилик: болаларда нефробластомани даволаш самарадорлиги ва прогнозини белгилаш учун клинико-морфологик, иммуногистокимёвий ва молекуляр-генетик маркерлар кўрсаткичларини ҳисобга олган прогностик хавф ва даволаш усуллари шкаласи ишлаб чиқилганлиги бўйича таклифлар Тошкент тиббиёт академияси мувофиқлаштирувчи эксперт кенгаши томонидан 2025 йил 28 июлда 1-сон билан тасдиқланган «Методы совершенствования лечения нефробластомы у детей»  номли услубий тавсияномалар мазмунига сингдирилган. Мазкур таклифлар Республика ихтисослаштирилган онкология ва радиология илмий-амалий тиббиёт марказининг Республика ихтисослаштирилган онкология ва радиология илмий-амалий тиббиёт маркази Фарғона вилояти филиали бўйича 08.07.2025 йилдаги 8-сон ва Навоий вилоят кўп тармоқли болалар тиббиёт маркази бўйича 10.07.2025 ййилдаги 106-сон буйруқлари билан амалиётига жорий этилган (Соғлиқни сақлаш вазирлиги ҳузуридаги Илмий техник кенгашининг 2025 йил 7 октябрдаги  26/32-сон хулосаси). Ижтимоий самарадорлиги: клиник-морфологик, иммуногистокимёвий ва молекуляр-генетик кўрсаткичларга таянган ишлаб чиқилган хавф-стратификация ва даволаш шкаласи индивидуал даволаш режасини танлашни соддалаштириб, натижаларни барқарор яхшилашга хизмат қилади. Иқтисодий самарадорлиги: мазкур касалликни стационар шароитида даволаш учун сарфланадиган 20 млн сўмлик маблағлари болаларда нефробластомани даволашда COG протоколи қўллаш натижасида (бир нафар беморни SIOP тавсияси асосида даволаш қиймати 100 млн сўмни, COG протоколи бўйича эса 80 млн сўмни ташкил этади) иқтисод қилинади; 
тўртинчи илмий янгилик: болаларда нефробластомани прогноз қилишда TP53 ва CNNTB1 генлари аҳамиятга эгалиги, WT1, WTX, MYCN, BRCA2, PALB2, BLM, GPC3, HRPT2 каби бошқа генлар эса метастаз ва рецидив частотаси билан ишончли корреляцияни кўрсатмаслиги исботланганлиги бўйича таклифлар Тошкент тиббиёт академияси мувофиқлаштирувчи эксперт кенгаши томонидан 2025 йил 28 июлда 1-сон билан тасдиқланган «Методы совершенствования лечения нефробластомы у детей»  номли услубий тавсияномалар мазмунига сингдирилган. Мазкур таклифлар Республика ихтисослаштирилган онкология ва радиология илмий-амалий тиббиёт марказининг Республика ихтисослаштирилган онкология ва радиология илмий-амалий тиббиёт маркази Фарғона вилояти филиали бўйича 08.07.2025 йилдаги 8-сон ва Навоий вилоят кўп тармоқли болалар тиббиёт маркази бўйича 10.07.2025 ййилдаги 106-сон буйруқлари билан амалиётига жорий этилган (Соғлиқни сақлаш вазирлиги ҳузуридаги Илмий техник кенгашининг 2025 йил 7 октябрдаги  26/32-сон хулосаси). Ижтимоий самарадорлиги: SIOP ва COG стандартлари қиёсий таҳлили COG схемаси бўйича даволашнинг юқори самарадорлигини кўрсатган, бу эса нефробластома билан касалланган болаларда узоқ муддатли прогнозни яхшилаш ва индивидуал даволашни такомиллаштиришга хизмат қилади. Иқтисодий самарадорлиги: мазкур касалликни стационар шароитида даволаш учун сарфланадиган 20 млн сўмлик маблағлари болаларда нефробластомани даволашда COG протоколи қўллаш натижасида (бир нафар беморни SIOP тавсияси асосида даволаш қиймати 100 млн сўмни, COG протоколи бўйича эса 80 млн сўмни ташкил этади) иқтисод қилинади.

Yangiliklarga obuna bo‘lish