Raximova Gulzodaxon Isroilljon qizining
falsafa doktori (PhD) dissertatsiyasi himoyasi haqida e’lon
I. Umumiy ma’lumotlar.
Dissertatsiya mavzusi, ixtisoslik shifri (ilmiy daraja beriladigan fan tarmog‘i nomi): “Modifikatsiyalangan gravitatsiya nazariyalari doirasida kompakt obektlar atrofida termodinamik va energetik jarayonlar”, 01.04.02-Nazariy fizika.va 01.03.01-Astronomiya
Dissertatsiya mavzusi ro‘yxatga olingan raqam: № B2025.3.PhD/FM1360.
Dissertatsiya bajarilgan muassasa nomi: Islom Karimov nomidagi Toshkent davlat texnika universiteti va “Yangi O‘zbekiston” universiteti
IK faoliyat ko‘rsatayotgan muassasa nomi, IK raqami: “Yangi O‘zbekiston” universiteti, Ilg‘or tadqiqotlar instituti huzuridagi ilmiy darajalar beruvchi DSc.03/07.07.2025.FM/T.192.01 raqamli Ilmiy kengash
Ilmiy rahbarlar: f.-m.f.d. A.A.Abdujabbarov, f.-m.f.d.B.B.Axmedov
Rasmiy opponentlar: f.-m.f.n., A. Mo‘minov (O‘zR FA Yadro fizika instituti), f.-m.f.d. B.Toshmatov (“Yangi O‘zbekiston” universiteti)
Yetakchi tashkilot: Al-Farobiy nomidagi Qozoq milliy universiteti.
Dissertatsiya yo‘nalishi: nazariy ahamiyatga molik.
II. Tadqiqotning maqsadi — Modifikatsiyalangan gravitatsiya nazariyalarida aylanayotgan qora tuynuklar atrofida kechadigan astrofizik jarayonlarni kompleks tahlil qilishdan iborat.
III. Tadqiqotning ilmiy yangiligi quyidagilardan iborat:
Zarrachalar dinamikasi va termodinamikasining birinchi yagona tadqiqoti bizga zarrachalarning tezlanishini (BSW effekti) va termodinamik barqarorlikni o‘zgartirilgan tortishish nazariyalarida (masalan, 4D EGB, SimpsonVisser) yagona tizim doirasida birlashtirish imkonini berdi, shu bilan birga avval faqat alohida o‘rganilgan o‘zaro bog'liqliklarni ochib berdi.
PFDM (Perfect Fluid Dark Matter - Ideal Suyuqlik Qorong'u Materiyasi) dagi qora tuynuklar uchun kuzatilishi mumkin bo‘lgan belgilarning (masalan, ISCO siljishlari) hosilalari olindi, bu Umumiy nisbiylik nazariyasidan sinovdan o‘tkazilishi mumkin bo‘lgan chetlanishlarni ta'minlaydi.
Nazariy natijalar termal fluktuatsiyalarni va yuqori tartibli entropiya tuzatishlarini ozgartirilgan tortishish nazariyasi qora tuynuklariga kiritadi, shu bilan Xoking nurlanishi va faza otishlariga kvant/statistik effektlarning tasirini tushunishdagi boshliqlarni bartaraf etadi.
IV. Tadqiqot natijalarining joriy qilinishi. O‘zgartirilgan tortishish nazariyalarida qora tuynuklar atrofidagi zarrachalar dinamikasini o‘rganish natijalari quyidagicha qo‘llanilgan: "G. Rakhimova, F. Atamurotov, F. Javed, A. Abdujabbarov, G. Mustafa, Thermodynamical analysis of charged rotating black hole surrounded by perfect fluid dark matter, Nuclear Physics B, V. 996, 116363 (2023), https://doi.org/10.1016/j.nuclphysb.2023.116363" ilmiy maqolasida e'lon qilingan va G.Raximovaning fan doktori (PhD) dissertatsiyasida taqdim etilgan nazariy tadqiqot natijalari va usullari Fudan universiteti tomonidan qo‘llab-quvvatlanadigan dasturlar doirasida foydalanilgan (Prof. Cosimo Bambi xati).
