Аълохонов Ахадхон Ахрорхон ўғлининг фалсафа доктори (PhD) диссертацияси ҳимояси ҳақида эълон

I. Умумий маълумотлар.
Диссертация мавзуси, ихтисослик шифри: “Бошланғич синф ўқувчиларини соғлом турмуш тарзига бўлган муносабатларини ривожлантириш”, 13.00.02 — Таълим ва тарбия назарияси ва методикаси.
Диссертация мавзуси рўйхатга олинган рақам: B2024./4.PhD/Ped8617 Диссертация бажарилган муассаса номи: Фарғона давлат университети.
Илмий раҳбар: Эркабоев Ойбек Муҳаммаджонович, педагогика фанлари бўйича фалсафа доктори (PhD), доцент.
ИК фаолият кўрсатаётган муассаса, ИК рақами: Фарғона давлат университети, PhD.03/27.09.2024. Ped.05.10
Расмий оппонентлар: Фарғона давлат университети профессори, педагогика фанлари доктори Темиров Набижон Солиевич; Жисмоний тарбия ва спорт илмий тадқиқотлар институти профессори,  педагогика фанлари доктори (DSc), Дадабоев Одил Жалолиддинович.
Етакчи ташкилот: Гулистон давлат университети 
Диссертация йўналиши: назарий ва амалий аҳамиятга молик.
II. Тадқиқотнинг мақсади жисмоний тарбия машғулотлари ва соғлом турмуш тарзи фаолияти орқали бошланғич синф ўқувчиларида саломатликни қадрият сифатида англаш ва қадрлашга ўргатишнинг илмий-методик асосларини ишлаб чиқиш.
III. Тадқиқотнинг илмий янгилиги:
педагогик ёндашув асосида бошланғич синф ўқувчиларида соғлиқни қадрлаш туйғусини шакллантириш орқали соғлом турмуш тарзига таъсир этувчи бош омиллар: жисмоний фаоллик, гигиена, оилавий муҳит, психологик рағбатлантириш мажмуаси илмий жиҳатдан такомиллаштирилган;
бошланғич синф ўқувчиларида соғлом турмуш тарзига ижобий муносабатни шакллантиришга йўналтирилган педагогик методикалар: ҳаракатли ўйинлар, рағбатлантирувчи усуллар, оилавий ҳамкорлик дастурлари ва стрессни камайтирувчи машқларни изчил қўллашга ҳизмат қилувчи “Саломатлик йўли” дастури ишлаб чиқилган;
педагогик тажриба асосида “Саломатлик йўли” мобил иловасини ишлаб чиқиш ва  қўллаш орқали бошланғич синф ўқувчиларида соғлом турмуш тарзи шаклланишига таъсир этувчи асосий омиллар (кундалик фаоллик режими, овқатланиш маданияти, жисмоний машқларни мустақил бажариш мотивацияси ва соғлиқ ҳақида билимларни амалий қўллаш кўникмалари) дан фойдаланиш самарадорлиги оширилган;
бошланғич синфлар ўқувчиларида соғлом турмуш тарзини тарбиялашга хизмат қилувчи интеграллашган “Саломатлик йўли” мобил иловасига  ҳаракатли ўйинлар, рағбатлантириш воситалари, оилавий ҳамкорлик ва стрессни камайтирувчи дастурий таъминотларни киритиш ҳисобига ўқувчилар ҳаракат фаоллиги оширилган;
IV. Тадқиқот натижаларининг жорий қилиниши. Бошланғич синф ўқувчиларида соғлом турмуш тарзини шакллантиришга доир ўтказилган тажриба-тадқиқотлар давомида олинган илмий натижалар асосида қуйидаги амалий жорий қилишлар амалга оширилди:
Бошланғич синф ўқувчиларининг соғлом турмуш тарзига оид билимлари ва муносабатларини аниқлаш бўйича ишлаб чиқилган диагностик услуб Фарғона вилоятидаги умумтаълим мактаблари амалиётига жорий қилиниб (Ўзбекистон Республикаси мактабгача ва мактам таълим вазирлигининг 2025-йил 10-сентябрдаги 01/10-01-271-сон маълумотномаси), педагоглар ва мактаб психологлари томонидан ўқувчиларнинг бошланғич билим даражаси, оилавий таъсир ва мавжуд муаммоларни комплекс аниқлаш имкониятини яратди. Натижада ўқувчиларнинг соғлиқ ва жисмоний фаоллик кўрсаткичларини назорат қилиш самарадорлиги 18,5% га ошди.
Бошланғич синф ўқувчиларида саломатликни қадрият сифатида шакллантиришга қаратилган "Саломатлик йўли" комплекс педагогик дастури Фарғона вилоятидаги бир қатор умумтаълим мактабларида синовдан ўтказилиб (Ўзбекистон Республикаси мактабгача ва мактам таълим вазирлигининг 2025-йил 10-сентябрдаги 01/10-01-271-сон маълумотномаси), унинг натижасида ўқувчиларнинг жисмоний фаолликка қизиқиши ва соғлом овқатланиш одатлари 25,2% га яхшилангани қайд этилди. Мазкур дастур асосида ишлаб чиқилган методик қўлланма вилоятдаги бошқа мактабларга ҳам тавсия қилинди.
“Саломатлик йўли” педагогик дастурининг самарадорлиги Фарғона шаҳридаги 34-сонли умумтаълим мактабида экспериментал тарзда синовдан ўтказилди (Ўзбекистон Республикаси мактабгача ва мактам таълим вазирлигининг 2025-йил 10-сентябрдаги 01/10-01-271-сон маълумотномаси), Натижада дастур жорий қилинган тажриба синфларида кундалик жисмоний фаоллик билан шуғулланиш кўрсаткичлари бошланғич 35% дан 80% га ортди, зарарли одатларга мойиллик кўрсаткичи эса 2 баробар камайди. Бу эса мазкур методиканинг самарадорлигини педагогик ва статистик жиҳатдан исботлаш имконини берди.
Тадқиқот натижасида аниқланган бошланғич синф ўқувчиларида соғлом турмуш тарзини шакллантириш учун зарур педагогик шарт-шароитлар (оилавий ҳамкорликни кучайтириш, рағбатлантириш механизмлари, фанлараро интеграция ва ёшга мос психологик қўллаб-қувватлаш) Фарғона шаҳридаги 34-сонли ва 46-сонли умумтаълим мактаблари амалиётига интегратив равишда жорий этилди (Ўзбекистон Республикаси мактабгача ва мактам таълим вазирлигининг 2025-йил 10-сентябрдаги 01/10-01-271-сон маълумотномаси), Натижада ўқувчиларнинг саломатликни қадрлаш ва соғлом хулқ-атвор кўникмаларини барқарор шакллантириш самарадорлиги 22,7% га ошгани қайд қилинди. Ушбу тажрибалар асосида тавсия этилган методик ёндашув бошқа мактабларда қўллаш учун тавсия этилди.