Ким Елена Радионовнанинг
бўйича фалсафа доктори (PhD) диссертацияси ҳимояси ҳақид эълон

I. Умумий маълумотлар. 
Диссертация мавзуси, ихтисослик шифри (илмий даража бериладиган фан тармоғи номи): “Влияние человеческого капитала на обеспечение устойчивого экономического роста в Узбекистане”, 08.00.02-Макроиқтисодиёт.
Диссертация мавзуси рўйхатга олинган рақам: B2023.2.PhD/Iqt2866
Илмий раҳбар: Асқарова Мавлуда Турабовна, профессор, иқтисодиёт фанлари доктори.
Диссертация бажарилган муассаса номи: Тошкент давлат иқтисодиёт университети
ИК фаолият кўрсатаётган муассаса номи, ИК рақами: Тошкент давлат иқтисодиёт университети, DSc.03/30.01.2021.I.16.03.
Расмий оппонентлар: Насирходжаева Дилафруз Сабитхановна, профессор, иқтисодиёт фанлари доктори;
Абдурахимова Саида Аҳмаджановна, профессор, иқтисодиёт фанлари доктори;
Етакчи ташкилот: Тошкент Кимё Халқаро университети.
Диссертация йўналиши: назарий ва амалий аҳамиятга молик.
II. Тадқиқотнинг мақсади: 
Ўзбекистонда барқарор иқтисодий ўсишни таъминлашда инсон капиталининг таъсирини такомиллаштиришга қаратилган илмий-услубий таклифлар ва амалий тавсияларни ишлаб чиқиш.
III. Тадқиқотнинг илмий янгилиги:
услубий ёндашувга кўра “инсон капитали” тоифасининг маҳаллий ва хорижий талқинларини қиёсий таҳлил қилиш асосида инсон капиталининг сифатли ва барқарор иқтисодий ўсишнинг асосий детерминанти сифатидаги аҳамиятини аниқлаш имконини берувчи илмий тушунчалар орқали такомиллаштирилган;
Ўзбекистон учун прокси ўзгарувчилардан фойдаланган ҳолда инсон капитали индексини (ҲCИ) ҳисоблаш услубияти рақамли саводхонлик модули (ДигCомп) билан ПИСА туридаги миллий тест ўтказиш заруратини асослаш орқали такомиллаштирилган;
барқарор иқтисодий ўсишни тадқиқ этиш доирасида Узава-Лукаснинг мослаштирилган моделини ишлаб чиқиш орқали инсон капиталининг узоқ муддатли иқтисодий ўсишни таъминлашга таъсири эмпирик жиҳатдан асосланган;
инсон тараққиёти индексининг (ҲДИ) муаллифлик ҳисоб-китоблари ва иқтисодий ўсиш суръатларининг инсон капитали даражасига миқдорий боғлиқлигини математик жиҳатдан асословчи кўп омилли регрессион модел асосида Ўзбекистон иқтисодиётини 2030-йилгача ривожлантиришнинг прогноз параметрлари ишлаб чиқилган.
IV. Тадқиқот натижаларининг жорий қилиниши.
маҳаллий ва хорижий манбаларда “инсон капитали” категориясининг талқинлари бўйича компаратив таҳлил асосида илмий қарашлар тизимлаштирилди, бу эса инсон капиталининг сифатли ва барқарор иқтисодий ўсишнинг базавий детерминантларидан бири сифатидаги аҳамиятини аниқлаш имконини берди. Мазкур натижалар Ўзбекистон Республикаси Савдо-саноат палатаси фаолиятида фойдаланиш учун қабул қилиниб, методик тавсиялар, таҳлилий материаллар ҳамда давлатнинг ижтимоий-иқтисодий сиёсатини такомиллаштириш бўйича таклифларни ишлаб чиқишда қўлланилмоқда (Ўзбекистон Республикаси Савдо-саноат палатасининг 2025-йил 11-ноябрдаги 05-33-12808-сонли ма'лумотномаси);
Ўзбекистон учун прокси ўзгарувчилардан фойдаланган ҳолда Инсон капитали индексини ҳисоблаш методикаси ишлаб чиқилди ҳамда рақамли саводхонлик (ДигCомп) модулини ўз ичига олган ПИСА тизими асосидаги миллий тест синовларини жорий этиш зарурлиги асослаб берилди. Мазкур таклиф Ўзбекистон Республикаси Савдо-саноат палатаси томонидан фойдаланиш учун қабул қилинди ҳамда унинг инобатга олиниши натижасида инсон капитали ривожланишини мониторинг қилиш тизими такомиллаштирилди ва бу ҳолат давлат дастурларини ишлаб чиқиш ва уларга тузатишлар киритишга ижобий таъсир кўрсатди (Ўзбекистон Республикаси Савдо-саноат палатасининг 2025-йил 11-ноябрдаги 05-33-12808-сонли ма'лумотномаси);
тадқиқотда татбиқ этилган Удзава–Лукас модели Ўзбекистоннинг ижтимоий-иқтисодий шароитларига мослаштирилган бўлиб, барқарор иқтисодий ўсишни таʼминлашда инсон капитали сифатини оширишга қаратилган. Хусусан, ушбу модел натижаларига кўра, талабалар сонининг ҳар 10 000 аҳолига 1 кишига кўпайиши аҳолижон бошига ЯИМнинг ўртача 115 172 сўмга ўсишига таъсир этиши аниқланган. Ушбу илмий янгилик келгусида таълим соҳасига йўналтирилган инвестициялар рентабеллигини таҳлил қилишда ҳамда ушбу йўналишни ўрта ва узоқ муддатли стратегияларни ишлаб чиқишда уйғунлаштириш учун қабул қилинди (Ўзбекистон Республикаси Иқтисодиёт ва молия вазирлигининг 2025-йил 7-ноябрдаги 04/26-1-2-24491-сонли ма'лумотномаси);
Ўзбекистон иқтисодиётининг 2030-йилгача бўлган ривожланишининг прогноз параметрлари ишлаб чиқилди, бу жараёнда илмий ишда ҳисобланган инсон ривожланиши индекси ҳамда инсон капитали даражасининг иқтисодий ўсиш суръатларига миқдорий таъсири кўрсатилган. Хусусан, инсон ривожланиши индексининг 0,001 бирликка ўсиши ЯИМ – 0,45 фоиз банд ўсишига таъсир қилиши аниқланган. Ушбу илмий янгилик вазирлик томонидан келгусида макроиқтисодий барқарорликни таъминлашга қаратилган ва инсон капитали омилларини инобатга олган ҳолда макроиқтисодий прогнозлаш жараёнини такомиллаштиришда фойдаланиш учун қабул қилинди. (Ўзбекистон Республикаси Иқтисодиёт ва молия вазирлигининг 2025-йил 7-ноябрдаги 04/26-1-2-24491-сонли ма'лумотномаси).