Анваров Нодир Аллаёровичнинг
фалсафа доктори (PhD) диссертацияси ҳимояси ҳақида эълон

I.Умумий маълумотлар.
Диссертация мавзуси, ихтисослик шифри: Агротуризимни ривожлантиришнинг ташкилий-иқтисодий механизимини такомиллаштириш (Самарқанд вилояти мисолида)”, 08.00.17 – Туризм ва меҳмонхона фаолияти.  
Диссертация мавзуси рўйхатга олинган рақам: В2025.3.PhD/Iqt1985 
Илмий раҳбар: Назарова Раъно Рустамовна, иқтисодиёт фанлари доктори, профессор.
Диссертация бажарилган муассаса номи: Ўзбекистон Республикаси Туризм қўмитаси ҳузуридаги Туризмни ривожлантириш илмий-тадқиқот институти. 
ИК фаолият кўрсатаётган муассаса номи, ИК рақами: Туризмни ривожлантириш илмий-тадқиқот институти, PhD.33/08.05.2024.I.176.01
Расмий оппонентлар: Хидирова Гавҳар Рустамовна, иқтисодиёт фанлари доктори, профессор. Олланазаров Бекмурод Давлатмуратович, иқтисодиёт фанлари номзоди, в.в.б. профессор, доцент.
Етакчи ташкилот: Ўзбекистон халқаро исломшунослик академияси.
Диссертация йўналиши: назарий ва амалий аҳамиятга молик.
II. Тадқиқотнинг мақсади Агротуризимни ривожлантиришнинг ташкилий-иқтисодий механизимини такомиллаштириш бўйича илмий таклиф ва амалий тавсиялар ишлаб чиқишдан иборат. 
III. Тадқиқотнинг илмий янгилиги қуйидагилардан иборат:
ҳудуднинг табиий, ижтимоий ва иқтисодий хусусиятларини комплекс таҳлил қилиб, энг истиқболли ҳудудларни аниқлаш, мавжуд инфратузилмани такомиллаштириш ва туризм маҳсулотлари хилма-хиллигини оширишга хизмат қилувчи агротуризм жозибадорлигини баҳолаш алгоритмини ишлаб чиқишда намоён бўлади;
фермерлар ва деҳқон хўжаликлари томорқаларида мева ва сабзавотлар етиштириш, териб олиш ҳамда чорвага ем бериш, сайр қилдириш ва бошқа ишлар давомида туристлар ва ёш авлод учун енгил жисмоний меҳнатда иштирок этиш имкониятини яратиш мақсадида “Агротуризм маркази”ни ташкил этиш;
агротуризмни ривожлантириш бўйича инновацион ғоялардан бири сифатида “яшил маршрутлар” консепсиясини жорий этиш;
агротуризм самарадорлигини баҳолаш методикаси умумий индекс қиймати бўйича ривожланиш имкониятларидан фойдаланиш.
IV.Тадқиқот натижаларининг жорий қилиниши. Агротуризмни ривожлантиришнинг ташкилий-иқтисодий механизимини такомиллаштириш бўйича ишлаб чиқилган таклиф ва тавсиялар асосида:
Ҳудуднинг табиий, ижтимоий ва иқтисодий хусусиятларини комплекс таҳлил қилиб, энг истиқболли ҳудудларни аниқлаш, мавжуд инфратузилмани такомиллаштириш ва туризм маҳсулотлари хилма-хиллигини оширишга хизмат қилувчи агротуризм жозибадорлигини баҳолаш алгоритми Ўзбекистон Республикаси Экология, атроф-муҳитни муҳофаза қиⅼиш ва иқлим ўзгариши вазирлиги ҳузуридаги Туризм қўмитаси томонидан фойдаланилган (Ўзбекистон Республикаси Экология, атроф-муҳитни муҳофаза қилиш ва иқлим ўзгариши вазирлиги ҳузуридаги Туризм қўмитасининг 2024-йил 18-декабрдаги 03-11-17-645-сонли маълумотномаси). Ушбу алгоритм агротуризм жозибадорлигини баҳолаш учун ўзига хос кўрсаткичлар ва ресурсларни тизимлаштиради, бу эса самарали режалаштириш имконини беради. Энг жозибадор жойларда инфратузилмани ривожлантириш ва туристик хизматлар таклифини кенгайтириш орқали маҳаллий хизмат кўрсатиш обектлари сони 20-30% га ортади, бу эса янги иш ўринлари яратишга замин бўлади. Бундан ташқари, ҳудудда туризм мавсумининг давомийлиги 30 кунгача узайишига ва туристлар ўртача харажатининг 25% гача ошишига эришилади;
фермерлар ва деҳқон хўжаликлари томорқаларида мева ва сабзавотлар етиштириш, териб олиш ҳамда чорвага ем бериш, сайр қилдириш ва бошқа ишлар давомида туристлар ва ёш авлод учун енгил жисмоний меҳнатда иштирок этиш имкониятини яратиш мақсадида “Агротуризм маркази”ни ташкил этиш таклифи Ўзбекистон Республикаси Президентининг 2024-йил 12-январдаги “Республикага хорижий туристлар оқимини кескин ошириш ҳамда ички туризмни янада жадаллаштириш чора-тадбирлари тўғрисида”ги ПФ-9-сон фармонида ўз аксини топган (Ўзбекистон Республикаси Экология, атроф-муҳитни муҳофаза қилиш ва иқлим ўзгариши вазирлиги ҳузуридаги Туризм қўмитасининг 2024-йил 18-декабрдаги 03-11-17-645-сонли маълумотномаси). “Агротуризм маркази”ни ташкил этиш фермерлар ва деҳқон хўжаликлари фаолиятини туризм билан интеграция қиⅼиш орқали ҳудуд иқтисодиётига ижобий таъсир кўрсатади. Бундан ташқари, марказ йилига 50-70 нафар янги иш ўрни яратиши, ёш авлодни экологик онгни ривожлантиришга жалб этиши ва маҳаллий инфратузилмани яхшилашга кўмаклашади. Туристлар иштироки орқали ишлаб чиқариш самарадорлиги ошиб, маҳаллий бозорларда қишⅼоқ хўжалиги маҳсулотлари ҳажми 10-15% га кўпаяди, бу эса, йилига камида 8-10 минг нафар туристни жалб қиⅼишни ва фермерлар даромадларини 20-25% га оширишни таъминлайди;
агротуризмни ривожлантириш бўйича инновацион ғоялардан бири сифатида “яшил маршрутлар” консепсиясини жорий этиш таклифи. Ўзбекистон Республикаси Президентининг 2024-йил 21-февралдаги ПФ-37-сон Фармонининг 2-иловаси “Ўзбекистон - 2030” стратегиясининг Барқарор иқтисодий ўсиш орқали аҳоли фаровонлигини таъминлаш йўналиши бўйича 2024-йилга мўлжалланган амалий тадбирлар режасида акс этган (Ўзбекистон Республикаси Экология, атроф-муҳитни муҳофаза қилиш ва иқлим ўзгариши вазирлиги ҳузуридаги Туризм қўмитасининг 2024-йил 18-декабрдаги 03-11-17-645-сонли маълумотномаси). Ушбу консепсия асосан туристларни қишⅼоқ ҳудудлари ва махсус муҳофаза қилинадиган табиий ҳудудларга жалб қиⅼиш ҳамда туризм фаолияти билан боғлиқ бўлган маҳаллий фермерлар ва деҳқон хўжаликларининг даромад даражасини оширишга қаратилган. Оммавий туризмдан фарқли равишда, “яшил маршрутлар” туристларнинг маҳаллий аҳоли билан фаол мулоқотда бўлиши ва уларни маҳаллий муҳитга чуқур кириб боришини назарда тутади;
агротуризм самарадорлигини баҳолаш методикаси умумий индекс қиймати бўйича ривожланиш имкониятларидан фойдаланиш таклифи. Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамасининг 2022-йил 21-февралдаги “Ўзбекистон Республикасида экологик туризмни жадал ривожлантириш чора-тадбирлари тўғрисида”ги 83-сон қарорида акс этган (Ўзбекистон Республикаси Экология, атроф-муҳитни муҳофаза қилиш ва иқлим ўзгариши вазирлиги ҳузуридаги Туризм қўмитасининг 2024-йил 18-декабрдаги 03-11-17-645-сонли маълумотномаси). Таклиф этилган баҳолаш методикаси агротуризмни ривожлантириш стратегиясида белгиланган мақсадли кўрсаткичларга эришиш жараёнини таҳлил қилиш, стратегиянинг муайян давр мобайнида бажарилиш даражасини аниқловчи индикаторларни ҳисоблаш ҳамда ташқи омиллар таъсирини инобатга олган ҳолда қишлоқ ҳудудлари ривожланишининг самарадорлигини комплекс баҳолаш имконини беради.

Yangiliklarga obuna bo‘lish