Рахимбоев Сардор Қаҳрамоновичнинг
фалсафа доктори (PhD) диссертацияси ҳимояси ҳақида эълон

I. Умумий маълумотлар.
Диссертация мавзуси, ихтисослик шифри (илмий даража бериладиган фан тармоғи номи): “Трансформация жараёнида банкларнинг инвестицион жозибадорлигини ошириш йўллари”, 08.00.07 – “Молия, пул муомаласи ва кредит”
Диссертация мавзуси рўйхатга олинган рақам: В2025.4.PhD/Iqt5964
Илмий раҳбар: Хусанов Улуғбек Нишанович, иқтисодиёт фанлари доктори, профессор.
Диссертация бажарилган муассаса номи: Тошкент халқаро университети
ИК фаолият кўрсатаётган муассаса номи, ИК рақами: Тошкент Халқаро университети, DSc.22/29.12.2023.I.175.01
Расмий оппонентлар: Тўраев Шавкат Шуҳратович, иқтисодиёт фанлари доктори, профессор; Тожиев Рахматилла Раҳмонович, иқтисодиёт фанлари номзоди, профессор.
Етакчи ташкилот: Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамаси ҳузуридаги Бизнес 
ва тадбиркорлик олий мактаби.
Диссертация йўналиши: назарий ва амалий аҳамиятга молик.
II. Тадқиқотнинг мақсади тижорат банкларининг инвестицион жозибадорлигини оширишга қаратилган илмий таклиф ва амалий тавсиялар ишлаб чиқишдан иборат. 
III. Тадқиқотнинг илмий янгилиги:
тижорат банклари молиявий инвестицияларни жалб қилиш самарадорлигини оширишда соф фойда ҳажмини “қониқарли” (РОЕ ≤ 10%), “яхши” (10% < РОЕ ≤ 20%), “аъло” (РОЕ > 20%) каби дифференциал тоифаларга ажратиш механизми асосида “аъло” тоифасига мансуб банкларда дивиденд сиёсатини оптималлаштириш йўли билан банк жозибадорлигини ошириш таклифи асосланган;
банкларнинг инвестицион фаолиятини диверсификациялаш, рискларни камайтириш ҳамда активлар портфелининг узоқ муддатли рентабеллигини таъминлашда тижорат банкларининг активлари таркибида инвестициялар улушини йиллик ўртача даражада барқарор ушлаб туриш ва уни банкнинг ялпи активлари ўсиш суръати билан мутаносиб равишда бошқариш асосланган;
тижорат банкларида юқори ликвидли инвестициялар ҳажмини кенгайтириш, инвестицион портфелини оптималлаштиришда қимматли қоғозларни ликвидлик мезонига кўра “юқори” (0,75-1,0), “ўрта” (0,45-0,74) ва “паст” (0-0,44) тоифаларга ажратган ҳолда бошқариш таклиф этилган;
тижорат банклари томонидан молиявий инвестицияларни жалб қилиш самарадорлигини оширишда қимматли қоғозлар бозорининг ривожланиш динамикасини ҳисобга олган ҳолда банклар активлари таркибида қимматли қоғозлари улушининг 2030-йилга қадар прогноз ссенарийлари таклиф қилинган. 
IV. Тадқиқот натижаларининг жорий қилиниши. Тадқиқот жараёнида ишлаб чиқилган илмий таклифлар ва амалий тавсиялар асосида:    
тижорат банклари молиявий инвестицияларни жалб қилиш самарадорлигини оширишда соф фойда ҳажмини “қониқарли” (РОЕ ≤ 10%), “яхши” (10% < РОЕ ≤ 20%), “аъло” (РОЕ > 20%) каби дифференциал тоифаларга ажратиш механизми асосида “аъло” тоифасига мансуб банкларда дивиденд сиёсатини оптималлаштириш йўли билан банк жозибадорлигини ошириш таклифи “Агробанк” акциядорлик-тижорат банки фаолиятини кенгайтириш ва ривожлантириш бўйича 2025-йил бизнес режасини ишлаб чиқишда фойдаланилган (АТБ “Агробанк”нинг 2025-йил 29-сентябрдаги 07-03-09/85-сон маълумотномаси). Натижада, банкнинг ўз маблағлари таркибида қўшимча капитал манбасининг суммаси 2025-йил 30-майда ўтган йилнинг шу даврига нисбатан 12 фоизга ошиши таъминланган;
банкларнинг инвестицион фаолиятини диверсификациялаш, рискларни камайтириш ҳамда активлар портфелининг узоқ муддатли рентабеллигини таъминлашда тижорат банкларининг активлари таркибида инвестициялар улушини йиллик ўртача даражада барқарор ушлаб туриш ва уни банкнинг ялпи активлари ўсиш суръати билан мутаносиб равишда бошқаришга доир таклифи “Агробанк” акциядорлик-тижорат банкининг стратегик ривожлантириш бўйича йўл харитасини ишлаб чиқишда фойдаланилган (АТБ “Агробанк”нинг 2025-йил 29-сентябрдаги 07-03-09/85-сон маълумотномаси). Натижада, тижорат банкларининг молиявий активлар портфели таркибида инвестицияларнинг улушини йиллик ўртача 12 фоиз ва уни банкнинг ялпи активлари йиллик ўртача ўсиш сурʼати билан мутаносиб ҳолда сақлаш АТ “Агробанк”нинг инвестициялари портфели ҳажмини 2025-йил 30-июн ҳолатига ўтган йилнинг шу даврига нисбатан 16,8 фоизга ошишига эришилган;
тижорат банкларида юқори ликвидли инвестициялар ҳажмини кенгайтириш, инвестицион портфелини оптималлаштиришда қимматли қоғозларни ликвидлик мезонига кўра “юқори” (0,75-1,0), “ўрта” (0,45-0,74) ва “паст” (0-0,44) тоифаларга ажратган ҳолда бошқаришга доир таклифи “Агробанк” акциядорлик-тижорат банки фаолиятига жорий этилган (АТБ “Агробанк”нинг 2025-йил 29-сентябрдаги 07-03-09/85-сон маълумотномаси). Натижада, 2024-йил биринчи ярим йилликда жами инвестиция портфели таркибида юқори ликвидли қимматли қоғозларнинг улуши 59,5 фоизни ташкил этган бўлса, 2025-йил биринчи ярим йилликда ушбу кўрсаткични 78,1 фоизга етказиш имконини берган;
тижорат банклари томонидан молиявий инвестицияларни жалб қилиш самарадорлигини оширишда қимматли қоғозлар бозорининг ривожланиш динамикасини ҳисобга олган ҳолда банклар активлари таркибида қимматли қоғозлари улушининг 2030-йилга қадар прогноз ссенарийларига доир таклифи “Агробанк” акциядорлик-тижорат банкининг томонидан 2030-йилга мўлжалланган банк умумий стратегиясини ишлаб чиқишда фойдаланилган. (АТБ “Агробанк”нинг 2025-йил 29-сентябрдаги 07-03-09/85-сон маълумотномаси). Натижада, “Агробанк” акциядорлик тижорат банкининг узоқ муддатли истиқболдаги қимматли қоғозлар портфели ҳажми ҳамда у билан боғлиқ асосий инструментлар фаолиятини аниқлаштириш ва ўзаро мувофиқлаштириш имконини берган.

 

Yangiliklarga obuna bo‘lish