Ахророва Мунаввар Фарход қизининг
фалсафа доктори (PhD) диссертацияси ҳимояси ҳақида эълон
I. Умумий маълумотлар.
Диссертация мавзуси, ихтисослик шифри (илмий даража бериладиган фан тармоғи номи): “Тиббий хизматларни инновацион ривожлантиришнинг ташкилий-иқтисодий механизмларини такомиллаштириш (Самарқанд вилояти мисолида)” 08.00.05 - Хизмат кўрсатиш тармоқлари иқтисодиёти.
Диссертация мавзуси рўйхатга олинган рақам: В2023.3.PhD/Iqt3209
Илмий раҳбар: иқтисодиёт фанлари доктори, профессор Мирзаев Қулмамат Жанзакович
Диссертация бажарилган муассаса номи: Самарқанд иқтисодиёт ва сервис институти
ИК фаолият кўрсатаётган муассаса номи, ИК рақами: Самарқанд иқтисодиёт ва сервис институти, DSc.03/25.12.2024.I.18.01
Расмий оппонентлар: иқтисодиёт фанлари доктори, профессор Эргашев Рахматулла Хидирович; иқтисодиёт фанлари доктори, доцент Сафаров Фарход Анварович
Етакчи ташкилот: Қарши давлат университети
Диссертация йўналиши: илмий ва амалий аҳамиятга молик.
II. Тадқиқотнинг мақсади
Тиббий хизматларни ривожлантиришнинг ташкилий-иқтисодий механизмларини такомиллаштириш бўйича илмий-амалий таклиф тавсияларини ишлаб чиқишдан иборат.
III. Тадқиқотнинг илмий янгилиги:
-услубий ёндашувга кўра тиббий хизматларни инновацион ривожлантиришнинг назарий-институционал асослари тиббий хизматни инсонларни даволаш мақсадида маʻлум тўлов асосида кўрсатиладиган хизматлар мажмуаси (ташхис қўйиш, касалликни даволаш, тикланиш) фаолиятидан ҳамда юқори технологияли тиббий ёрдам хизмати тушунчасини эса интенсив даражада ресурс талаб қилувчи мураккаб диагностик ва даволаш тадбирлари мажмуасидан иборат эканлиги асосланилди;
-самарали инновацион тиббий хизмат кўрсатиш даражасини баҳолашда тиббий хизмат бозори улушининг ўсиш суръати, бозорга кириш тезлиги, инновацион лойиҳаларнинг соҳага жорий этиш самарадорлиги ҳамда тиббиёт мутахассислари иш кучи натижадорлигини ошириш кабиларни ҳисобга олган ҳолда кўрсаткичлар тизими такомиллаштирилди;
- тиббий хизматлар самарадорлигини ошириш ва унинг инфратузилмасини барқарор ривожлантиришга қаратилган ҳудудий соғлиқни сақлаш тизимини инновацион ривожлантиришнинг ташкилий-иқтисодий механизми давлат-хусусий шериклик асосида хизматларни диверсификациялаш, юқори технологияли тиббий хизматлар ва рақамли бошқарувни ҳамда маҳалла даражасида кафолатланган тиббий пакетни жорий этиш каби элементларни ягона интеграллашган “Интерактив тиббий хизматлар харитасини ўзида жамловчи комплекс рақамли тиббий пакет”да уйғунлаштирилганда 2023-2024-йилларда Самарқанд вилояти бўйича режалаштирилган тиббий хизматлар ҳажми параметрларини 3,7 %га ошириш имкони яратилди;
- иқтисодиётни инновацион ривожлантириш шароитида тиббий хизматлар кўрсатиш соҳасининг самарали ривожланишига тиббий хизматлар қамрови, сифати ва иқтисодий самарадорлигининг ўсиш тенденсияларини ҳисобга олган ҳолда, тиббий хизматларнинг 2029-йилгача мўлжалланган прогноз параметрлари ишлаб чиқилди.
IV. Тадқиқот натижаларининг жорий қилиниши. Тиббий хизматларни инновацион ривожлантиришнинг ташкилий-иқтисодий механизмларини такомиллаштириш бўйича ишлаб чиқилган илмий таклифлар асосида:
тиббий хизматларни инновацион ривожлантиришнинг назарий-институционал асосларини ҳисобга олган ҳолда, “тиббий хизмат” ва “юқори технологияли тиббий ёрдам хизмати” тушунчаларининг мазмуни “Туризмда лойиҳаларни бошқариш” номли ўқув қўлланмага киритилган (Ўзбекистон Республикаси “Ипак ёʻли” туризм ва маданий мерос халқаро университетининг 2025-йил 24-октябрдаги 2-сонли қарори, рўйхатга олиш рақами 12/184). Ушбу тушунчалардан фойдаланиш ҳудудда тиббий хизматлар соҳасида ишбилармонлик муҳитини яхшилаш ҳамда унинг инфратузилмасини ривожлантиришга қаратилган самарали чора-тадбирларни ишлаб чиқишнинг услубий асосларини такомиллаштириш имконини берди;
самарали инновацион тиббий хизмат кўрсатиш даражасини баҳолаш кўрсаткичлари тизими ва тиббий ижтимоий хизматларни амалга ошириш механизми ушбу хизматларни кўрсатувчи муассасаларнинг фаолиятини комплекс таҳлил қилиш, инновацион ёндашувларнинг натижадорлигини аниқ ўлчаш имконини берувчи натижада, тиббий хизмат сифати ва қулайлигини ошириш ҳамда, беморларнинг эҳтиёжларига тезкор ва самарали жавоб беришига кўра такомиллаштириш бўйича таклифлар Ўзбекистон Республикаси соғлиқни сақлаш вазирлигининг Самарқанд вилояти бошқармаси амалиётида фойдаланилган (Ўзбекистон Республикаси соғлиқни сақлаш вазирлигининг 2025-йил 18-августдаги 05-28/18945-сон маълумотномаси). Илмий натижалардан фойдаланиш самарали инновацион тиббий хизмат кўрсатишни ривожлантиришни давлат томонидан қўллаб - қувватлаш тадбирлари самарадорлигини баҳолаш имконини берган;
тиббий хизматлар самарадорлигини ошириш ва унинг инфратузилмасини барқарор ривожлантиришга қаратилган ҳудудий соғлиқни сақлаш тизимини инновацион ривожлантиришнинг ташкилий-иқтисодий механизми давлат-хусусий шериклик асосида хизматларни диверсификациялаш, юқори технологияли тиббий хизматлар ва рақамли бошқарувни ҳамда маҳалла даражасида кафолатланган тиббий пакетни жорий этиш каби элементларни ягона интеграллашган тизимда уйғунлаштириш асосида такомиллаштириш бўйича таклифлар Ўзбекистон Республикаси соғлиқни сақлаш вазирлигининг Самарқанд вилояти бошқармаси амалиётида фойдаланилган (Ўзбекистон Республикаси соғлиқни сақлаш вазирлигининг 2025-йил 18-августдаги 05-28/18945-сон маълумотномаси). Илмий натижалардан фойдаланиш тиббий хизматларни маҳалла даражасида кўрсатиш бўйича чора-тадбирларнинг амалга оширилиши натижасида 2023-2024-йилларда Самарқанд вилояти бўйича режалаштирилган тиббий хизматлар ҳажми параметрларини 3,7 %га ошириш имкони яратилган;
иқтисодиётни инновацион ривожлантириш шароитида тиббий хизматлар кўрсатиш соҳасининг самарали ривожланишига тиббий хизматлар қамрови, сифати ва иқтисодий самарадорлигининг ўсиш тенденсияларини ҳисобга олган ҳолда, тиббий хизматларнинг 2029-йилгача бўлган даврга мўлжалланган прогноз параметрлари бўйича таклифлар Ўзбекистон Республикаси соғлиқни сақлаш вазирлигининг Самарқанд вилояти бошқармаси амалиётида фойдаланилган (Ўзбекистон Республикаси соғлиқни сақлаш вазирлигининг 2025-йил 18-августдаги 05-28/18945-сон маълумотномаси). Ушбу прогноз параметрларидан фойдаланиш тиббий хизмат кўрсатиш соҳаси бўйича ўрта муддатли ривожланиш дастурларини ишлаб чиқишга хизмат қилган.
