Rahmatov Maxmadrasul Yo‘ldoshevichning 
Falsafa doktori (PhD) dissertatsiyasi himoyasi haqida e’lon 

I.Umumiy ma’lumotlar.
Dissertatsiya mavzusi, ixtisoslik shifri (ilmiy daraja beriladigan fan tarmog‘i): “Qimmatbaho qog‘ozlar bozorida ko‘p o‘lchovli masalalar uchun matematik modellar” mavzusidagi 05.01.07 - “Matematik modellashtirish. Sonli usullar va dasturlar majmui” (fizika-matematika fanlari).
Dissertatsiya mavzusi ro‘yxatga olingan raqam: B2019.2.PhD/FM393.
Ilmiy rahbar: Rasulov Abdujabar Sattarovich, fizika-matematika fanlari doktori, professor.
Dissertatsiya bajarilgan muassasa nomi: Mirzo Ulugʻbek nomidagi O‘zbekiston Milliy universiteti.
IK faoliyat ko‘rsatayotgan muassasa nomi, IK raqami: O‘zbekiston Milliy universiteti huzuridagi DSc.03/30.12.2019.FM.01.02 raqamli ilmiy kengash.
Rasmiy opponentlar: Hayotov Abdullo Raxmonovich, fizika-matematika fanlari doktori, professor; Tojiev Toxirjon Halimovich, fizika-matematika fanlari nomzodi, dotsent.
Yetakchi tashkilot: Berdaq nomidagi Qoraqalpoq davlat universiteti.
Dissertatsiya yo‘nalishi: nazariy va amaliy ahamiyatga molik.
II.Tadqiqotning maqsadi qimmatbaho qog‘ozlar bozorida moliyaviy instrumentlarning narxini aniqlash va baholash uchun matematik modellar qurish, sonli usullar va dasturiy majmualar yaratishdan iborat.
III.Tadqiqotning ilmiy yangiligi quyidagilardan iborat:
qimmatbaho qog‘ozlar bozoridagi asosiy va hosilaviy instrumentlar uchun mavjud matematik modellar tahlil qilingan hamda bu modellar ularning narx dinamikasini tavsiflashda deterministik va stoxastik omillarni e’tiborga olgan holda tizimlashtirilgan;
kamalak (Rainbow) turidagi portfel opsionlari narxini baholash uchun Monte–Karlo usuliga asoslangan sonli algoritmlar qurilgan va hisoblash tajribasi davomida model masalalarida aniq echim bilan taqqoslangan;
opsion oqilona narxlarini baholashda uchraydigan karrali integrallarni hisoblashning parallel algoritmlari yaratilgan va murakkablik darajasi baholangan; 
kundalik o‘rtacha havo harorat uchun “mean reverse” modeli yaratilgan va ko‘p yillik statistik (Toshkent aeroporti) ma’lumotlar asosida parametrlar baholangan;
qurilgan “mean reverse” modeliga asoslanib, opsionning oqilona narxi uchun Monte-Karlo va kvazi Monte-Karlo baholari qurilgan;
opsionlarning oqilona narxi uchun Monte-Karlo usulida olingan baholarni Bosh qismini ajratish (Control Variate), Muhimini tanlash (Importance Sampling), Simmetrik o‘zgaruvchilar (Antithetic variates) usullari yordamida dispersiyasi kamaytirilgan va aniqligi oshirilgan;
ob-havo derivativlarini belgilovchi asosiy ko‘rsatkichladan biri namlikning bug‘doy hosildorligiga ta’siri modeli qurilgan va Qashqadaryo viloyati statistik ma’lumotlari asosida parametrlari baholangan; 
ishlab chiqilgan barcha modellar va sonli usullar uchun mos algoritmlar qurilgan, dasturlar majmuasi yaratilgan hamda foydalanish bo‘yicha ko‘rsatmalar ishlab chiqilgan.
IV.Tadqiqot natijalarining joriy qilinishi: Bir va ko‘p aktivli moliyaviy instrumenlarni oqilona narxlarini hisoblashda hosil bo‘ladigan ko‘p o‘lchovli masalalar uchun matematik modellar, sonli usullar asosida qurilgan dasturiy majmua bilan olingan sonli natijalar asosida:
ilmiy tadqiqot ishida ishlab chiqilgan matematik modellar samarali sonli usullar asosida yaratilgan interaktiv dasturiy majmua yordamida ko‘p aktivli opsionlarning oqilona narxi, ishonch oraliqlari, turli statistikalar hamda vizualizatsiyalarni ko‘rish hamda ob–havo ko‘rsatkichlari (Toshkent shahar misolida) asosida derivativlar narxini hisoblash, dispersiyani kamaytirish usullari orqali olingan baholarning aniqligini oshirish, hisoblash vaqtini qisqartirish bo‘yicha dissertatsiya ishida olingan natijalardan “AT Xalq banki” G‘aznachilik departamenti “Qimmatli qog‘ozlar bo‘limi”da foydalanilgan (“AT Xalq banki” 08.09.2025 dagi 20–23/66 – sonli ma’lumotnomasi). Ilmiy natijalar, qimmatbaho qog‘ozlar bilan ishlaydigan tashkilotlarda moliyaviy instrumentlarni muomalaga chiqarish, ularning oqilona narxini aniqlash, risklarni baholash, keyingi yillar uchun bashoratlar qilish hamda qarorlar qabul qilish imkonini bergan;
dissertatsiyada stoxastik differensial tenglamalar va ularning sistemalariga oid masalalarni echish, hamda shu jarayonda hosil bo‘ladigan karrali integrallarni Monte–Karlo usulida hisoblash uchun ishlab chiqilgan matematik modellarga mos sonli usullar hamda dasturiy majmuadan “Toshkent irrigatsiya va qishloq xo‘jaligini mexanizatsiyalash muhandislari instituti” Milliy tadqiqot universitetida 2024–2026 yillarda bajarilayotgan AL – 8424012339 raqamli “Masofadan zondlash, meteorologik malumotlar va GEO–AI usullarini integrasiyalash orqali iqlimga moslashuvchan qishloq xo‘jaligini tashkil etish” mavzusidagi amaliy loyihada foydalanilgan. (“TIQXMMI” Milliy tadqiqot universitetining 11.09.2025 dagi 09–13–7523–son ma’lumotnomasi). Bu yondashuv meteorologik ma’lumotlarni qayta ishlash va ko‘p yillik haroratni modellashtirish orqali qishloq xo‘jaligida tabiiy ofatlar tufayli yuzaga keladigan xavflarni baholash va boshqarish imkonini bergan.