Sevinova Dildora Usmonovnaning
falsafa doktori (PhD) dissertatsiyasi himoyasi haqida e’lon

I. Umumiy ma’lumotlar.
Dissertatsiya mavzusi, ixtisoslik shifri (ilmiy daraja beriladigan fan tarmog‘i nomi): “Harakatlanuvchi obektlarni adaptiv pozisiya-traektoriyali boshqarish tizimlarini sintez qilish algoritmlari”, 05.01.08 – Texnologik jarayonlar va ishlab chiqarishlarni avtomatlashtirish va boshqarish.
Dissertatsiya mavzusi ro‘yxatga olingan raqam: B2025.3.PhD/T5900
Ilmiy rahbar: Zaripov Oripjon Olimovich, texnika fanlari doktori, professor.
Dissertatsiya bajarilgan muassasa nomi: Toshkent davlat texnika universiteti.
IK faoliyat ko‘rsatayotgan muassasalar nomi, IK raqami: Toshkent davlat texnika universiteti, DSc. 03/30.12.2019.T.03.02.
Rasmiy opponentlar: Baratov Dilshod Xamidullaevich texnika fanlari doktori, professor; Sapaev Mamatkarim texnika fanlari nomzodi, dotsent.
Yetakchi tashkilot: Farg‘ona davlat texnika universiteti.
Dissertatsiya yo‘nalishi: nazariy va amaliy ahamiyatga molik.
II. Tadqiqotning maqsadi: berilgan nuqtada holatni aniqlash masalasini tahlil qilish asosida, shuningdek, tasodifiy g‘alayonlarning harakatlanuvchi obektga ta’siri bilan bog‘liq parametrik noaniqliklar sharoitida adaptiv pozisiya-traektoriyali boshqarish tizimlarini sintez qilish algoritmlarini ishlab chiqishdan iborat.
III. Tadqiqotning ilmiy yangiligi:
boshqariluvchi obektlarning turli koordinata va pozisiyalar bo‘yicha dinamik xususiyatlarini yuqori aniqlikda amalga oshirish imkonini beruvchi adaptiv pozisiya-traektoriyali boshqarish tizimlarining modellari va identifikatsiyalash algoritmlari ishlab chiqilgan; 
belgilangan koordinata traektoriyasi va pozisiyasiga muvofiq strukturalarni o‘zgaruvchan parametrlarini aniqlash imkonini beruvchi matematik modellar asosida kinematik traektoriyaning to‘g‘ri va teskari masalalarini echish algoritmlari ishlab chiqilgan;
boshqariluvchi obektlarning komponovkalarini agregat-modul qurish tamoyillari asosida uning funksional imkoniyatlari va samaradorligini oshirishga imkon beruvchi adaptiv pozisiya-traektoriyali boshqarish tizimlarini strukturaviy va kinematik sintezlash algoritmlari ishlab chiqilgan;
funksional bog‘lanishlarga ega taqsimlangan neyron tarmoq modellari asosida berilgan koordinata holati bo‘yicha chegaraviy shartlari bajarilishini yuqori aniqlikda va tezkorlikda amalga oshirish imkonini beruvchi adaptiv pozisiya-traektoriyali boshqarishning sintezlash algoritmlari ishlab chiqilgan.
IV. Tadqiqot natijalarining joriy qilinishi. Harakatlanuvchi obektlarni adaptiv pozisiya-traektoriyali boshqarish tizimlarini sintez qilish bo‘yicha olingan ilmiy natijalar asosida:
normal ish sharoitida plata ishlab chiqarishda tekstolit platalar yuzasiga dastlabki qalay bilan ishlov berishda texnologik jarayonning dinamik xususiyatlarini belgilangan koordinata traektoriyasi va pozisiyasiga muvofiq aniqlash va sintezlashning matematik modellari va algoritmlari dasturiy shaklda “Artel Elektronics Manufacturing” MChJda joriy qilingan (“Uzeltexsanoat” uyushmasining 2024-yil 22-noyabrdagi №04-3/2042-son ma’lumotnomasi). Natijada plata ishlab chiqarishda tekstolit platalar yuzasiga dastlabki qalay bilan ishlov berishda dinamik xususiyatlarini turli koordinata va pozisiyalar bo‘yicha yuqori aniqlikda hisoblash hamda ishlov berilgan tekstolit platalar nuqsonsiz ekanligini tekshirishda o‘zgaruvchan parametrlarini aniqlash imkonini bergan;
boshqariluvchi obektning kinematik va dinamik masalalarini tezkor echish imkonini beruvchi neyron tarmoq modellari asosida adaptiv pozisiya-traektoriyali boshqarish tizimining dasturiy ta’minoti “Artel Elektronics Manufacturing” MChJda joriy qilingan (“Uzeltexsanoat” uyushmasining 2024-yil 22-noyabrdagi №04-3/2042-son ma’lumotnomasi). Natijada TAMURA pechkasida quritish jarayonlarining funksional imkoniyatlari va samaradorligini oshirish hamda belgilangan koordinata holati bo‘yicha chegaraviy shartlari bajarilishini yuqori aniqlikda va tezkorlikda amalga oshirish imkonini bergan.