O‘rozalieva Asal Azamalievnaning
falsafa doktori (PhD) dissertatsiya himoyasi haqida e’lon

I. Umumiy ma’lumotlar.
Dissertatsiya mavzusi, ixtisoslik shifri (ilmiy daraja beriladigan fan tarmog‘i): «Maktabgacha katta yoshdagi bolalarga iqtisodiy bilim berish texnologiyasini takomillashtirish», 13.00.08 – Maktabgacha ta’lim nazariyasi va metodikasi (pedagogika fanlari).
Dissertatsiya mavzusi ro‘yxatga olingan raqam: B2022.2 PhD/Ped585.
Ilmiy rahbar: Djanpeisova Gavxar Erkinovna, pedagogika fanlari nomzodi, dotsent.
Dissertatsiya bajarilgan muassasa nomi: Toshkent davlat pedagogika universiteti.
IK faoliyat ko‘rsatayotgan muassasa (muassasalar) nomi, IK raqami: Toshkent davlat pedagogika universiteti, DSc.03/30.01.2020.Ped.26.01.
Rasmiy opponentlar: Abduraximova Dilfuza, pedagogika fanlari doktori, professor; Xurvalieva Tamiza Latipovna, pedagogika fanlari doktori, dotsent.
Yetakchi tashkilot: Jizzax davlat pedagogika universiteti.
Dissertatsiya yo‘nalishi: nazariy va amaliy ahamiyatga molik.
II. Tadqiqotning maqsadi maktabgacha katta yoshdagi bolalarning iqtisodiy bilimlarini shakllantirish texnologiyalarini takomillashtirish bo‘yicha tavsiyalar ishlab chiqishdan iborat.
III. Tadqiqotning ilmiy yangiligi:
maktabgacha katta yoshdagi bolalarda iqtisodiy tafakkurni shakllantirishning attraktor xususiyatlari va uning rivojlanish imkoniyatlari ma’naviy-ahloqiy, intellektual va jismoniy rivojlantirishga qaratilgan ijodiy muhitni tashqi va ichki pedagogik ta’sir natijalarini hisobga olgan holda yaratish hamda bolalarning shaxsiy va jismoniy-fiziologik xususiyatlariga uzluksiz ravishda idientiv moslashtirish asosida takomillashtirilgan;
maktabgacha yoshdagi bolalarda iqtisodiy tushunchalarni shakllantirish jarayoni rivojlanishning sinergetik darajalarini baholash, didaktik o‘yinlarni tashkil etish hamda nutq va jismoniy harakatlar uyg‘unligini ta’minlashga qaratilgan improvizatsiya va refleksivlik tamoyillariga ustuvorlik berish asosida takomillashtirilgan;
maktabgacha yoshdagi bolalarga dastlabki iqtisodiy bilim berish texnologik loyihalash ko‘nikmalari produktivligini faol oshirish, reproduktiv faoliyatga tez va qat’iy kirishish, konstruktiv va rekonstruktiv ziddiyatlarga nisbatan ta’sirchanlikni qiyosiy aniqlash va ularni maqsadga qaratilgan holda ifodalash mahoratini bosqichma-bosqich shakllantirishga ustuvorlik berish asosida takomillashtirilgan;
maktabgacha yoshdagi bolalarning iqtisodiy bilimi an’anaviy va noan’anaviy didaktik imkoniyatlar mazmunini pedagogik maqsadlar tadbiqiga qaratilgan imitatsion didaktik o‘yinlar hamda erkin topshiriqlar mazmunini biror-bir faoliyatni samarali do‘stona tashkil etish prinsiplariga ustuvorlik berishga idientiv uyg‘unlashtirish asosida takomillashtirilgan.
IV. Tadqiqot natijalarining joriy qilinishi. Maktabgacha katta yoshdagi bolalarga iqtisodiy bilim berish texnologiyasini takomillashtirish bo‘yicha olingan natijalar asosida:
maktabgacha katta yoshdagi bolalarda iqtisodiy tafakkurni shakllantirishning attraktor xususiyatlari va uning rivojlanish imkoniyatlari ma’naviy-ahloqiy, intellektual va jismoniy rivojlantirishga qaratilgan ijodiy muhitni tashqi va ichki pedagogik ta’sir natijalarini hisobga olgan holda yaratish hamda bolalarning shaxsiy va jismoniy-fiziologik xususiyatlariga uzluksiz ravishda idientiv moslashtirish asosida takomillashtishga oid tavsiyalar “Bolalarning ijtimoiy moslashuvi” nomli darslik mazmuniga singdirilgan (O‘zbekiston Respublikasi Oliy va o‘rta maxsus talim vazirligining 2022 yil 9 sentyabrdagi 302-sonli buyrug‘iga asosan berilgan 302-0620 sonli nashr ruxsatnomasi). Natijada maktabgacha talim tashkilotlarida maktabgacha katta yoshdagi bolalarga dastlabki iqtisodiy bilim berishning psixologik va pedagogik imkoniyatlarini tahlil etish samaradorligi ortgan;
maktabgacha yoshdagi bolalarda iqtisodiy tushunchalarni shakllantirish jarayoni rivojlanishning sinergetik darajalarini baholash, didaktik o‘yinlarni tashkil etish hamda nutq va jismoniy harakatlar uyg‘unligini ta’minlashga qaratilgan improvizatsiya va refleksivlik tamoyillariga ustuvorlik berish asosida takomillashtirishga oida tavsiyalar “Bolalarning ijtimoiy moslashuvi” nomli darslik mazmuniga singdirilgan (O‘zbekiston Respublikasi Oliy va o‘rta maxsus talim vazirligining 2022 yil 9 sentyabrdagi 302-sonli buyrug‘iga asosan berilgan 302-0620 sonli nashr ruxsatnomasi). Natijada maktabgacha yoshdagi bolalar ongiga iqtisodiy tushunchalarni shakllantirish orqali iqtisodiy bilim berishni muvaffaqiyatli amalga oshirishga yordam beradigan pedagogik shart-sharoitlarni aniqlash imkoni oshirilgan;
maktabgacha yoshdagi bolalarga dastlabki iqtisodiy bilim berish texnologik loyihalash ko‘nikmalari produktivligini faol oshirish, reproduktiv faoliyatga tez va qat’iy kirishish, konstruktiv va rekonstruktiv ziddiyatlarga nisbatan ta’sirchanlikni qiyosiy aniqlash va ularni maqsadga qaratilgan holda ifodalash mahoratini bosqichma-bosqich shakllantirishga ustuvorlik berish asosida  takomillashtirishga oid takliflar “Bolalarning ijtimoiy moslashuvi” nomli darslik mazmuniga singdirilgan (O‘zbekiston Respublikasi Oliy va o‘rta maxsus talim vazirligining 2022 yil 9 sentyabrdagi 302-sonli buyrug‘iga asosan berilgan 302-0620 sonli nashr ruxsatnomasi). Natijada maktabgacha katta yoshdagi bolalarga iqtisodiy bilim berishga yo‘naltirilgan  xalq og‘zaki ijodi namunalari va didaktik o‘yinlarni mazmuniga ko‘ra tanlashga sharoit yaratilgan;
maktabgacha yoshdagi bolalarning iqtisodiy bilimi an’anaviy va noan’anaviy didaktik imkoniyatlar mazmunini pedagogik maqsadlar tadbiqiga qaratilgan imitatsion didaktik o‘yinlar hamda erkin topshiriqlar mazmunini biror-bir faoliyatni samarali do‘stona tashkil etish prinsiplariga ustuvorlik berishga idientiv uyg‘unlashtirish asosida takomillashtirishga oid tavsiyalar “Bolalarning ijtimoiy moslashuvi” nomli darslik mazmuniga singdirilgan (O‘zbekiston Respublikasi Oliy va o‘rta maxsus talim vazirligining 2022 yil 9 sentyabrdagi 302-sonli buyrug‘iga asosan berilgan 302-0620 sonli nashr ruxsatnomasi). Natijada maktabgacha yoshdagi bolalarga iqtisodiy bilim berish tizimi komponentlari va tayanch kompetensiyalarini hamda iqtisodiy ta’lim berishning samaradorligini oshirish mexanizmini takomillashtirishga sharoit yaratilgan.