Abdusamatov Xasanboy Usmonjon o‘g‘li
fan doktori (DSc) dissertatsiyasi himoyasi haqida e’lon

I. Umumiy ma’lumotlar
Dissertatsiya mavzusi, ixtisoslik shifri (ilmiy daraja beriladigan fan tarmog‘i nomi): «Migrant oilalarning ijtimoiy-psixologik muammolari va echimlari», 19.00.05 – Ijtimoiy psixologiya. Etnopsixologiya.
Dissertatsiya mavzusi ro‘yxatga olingan raqam: B2022.1.DSc/P55
Ilmiy maslahatchi: Shoumarov G‘ayrat Baxramovich, psixologiya fanlari doktori, professor 
Dissertatsiya bajarilgan muassasa nomi: «Oila va xotin-qizlar» ilmiy-tadqiqot instituti.
IK faoliyat ko‘rsatayotgan muassasa nomi, IK raqami: «Mahalla va oila» ilmiy-tadqiqot instituti, PhD.21/30.10.2020.Ped/S.127.01 (bir martalik kengash)
Rasmiy opponentlar: Haitov Oybek Eshboevich, psixologiya fanlari doktori, professor; Muminov Alisher Gapparovich, siyosiy fanlar doktori, professor; Xalimova Mashraboy Vaxidovna, psixologiya fanlari doktori, professor 
Yetakchi tashkilot: Jizzax davlat pedagogika universiteti 
Dissertatsiya yo‘nalishi: nazariy va amaliy ahamiyatga molik.
II. Tadqiqotning maqsadi migrant oilalarning ijtimoiy-psixologik muammolari va uning echimlari bo‘yicha aniq taklif va tavsiyalar hamda uni amalga oshirish mexanizmlarini ishlab chiqish.
III. Tadqiqotning ilmiy yangiligi:
oila vakillaridagi «noreal baho», «disfunksional pozisiya» ning ijtimoiy frustratsiya yuqori darajada namoyon bo‘lish ta’sirini natijasida, shaxsning «real potensial darajalari» va «ichki resurslarini» assimmetrik tarzda prognozlashuvi tufayli «anglangan migratsiya motivlari» paydo bo‘lishi dallilangan;
migrant oilalarda yangi madaniy muhitga moslashishining integratsiya jarayonlarini ambivalentligiga ko‘ra, «insiativlik» va «akkomodativ moslashuv» xususiyatlarini «kitch-cover» elementlari asosida progressivlashuvi natijasida, migrant oilalarda «mul`timadaniy hayot» xususiyatlari shakllanishi dalillangan;
migrant oilalarda jinsiy hayotdagi deviant xususiyatlarining «makon» va «zamon» munosabatlarini bog‘liqligiga ko‘ra, miyaning irridatsiya va defolt tizimidagi ustuvorlik tufayli «oilaga xiyonat» tuyg‘usini «prizmatik tasavvur» ko‘rinishida paydo bo‘lishi asoslangan; 
migratsiya jarayonining davriyligiga ko‘ra, migrant oilalarda frustratsiya darajasining ortishi, «readaptatsiya inqirozi»ni takrorlanishi, «o‘z vataniga qaytish ehtiyoji» va «yangi talablarning mavjudligi» integrallashuvi sababli shaxsining xulq-atvorda «autoidentifikatsiya» va «harakatlar avtomatizatsiyasi» kuzatilishi aniqlangan;
migrant oilalardagi qadriyatlar ierarxiyasi shakllanishiga ko‘ra, «nazorat lokusi-men», «nazorat lokusi-hayot» psixologik komponentlarni rivojlantirish orqali «oilaviy hayotning emotsional to‘laligi» erishish asosida  «simpatiya» va «sevgi» munosabatlarini siklini uzaytirilishi dallilangan.
IV. Tadqiqot natijalarining joriy qilinishi:
O‘zbekistonda migrant oilalarning ijtimoiy-psixologik muammolari yuzasidan o‘tkazilgan ilmiy tadqiqot natijalari asosida:
oila vakillaridagi «noreal baho», «disfunksional pozisiya» ning ijtimoiy frustratsiya yuqori darajada namoyon bo‘lish ta’sirini natijasida, shaxsning «real potensial darajalari» va «ichki resurslarini» assimmetrik tarzda prognozlashuvi tufayli «anglangan migratsiya motivlari» paydo bo‘lishi dallilanganligi to‘g‘risidagi takliflari Oila va xotin-qizlar ilmiy-tadqiqot istitutning yillik rejasining «Oilaning tarbiyaviy-ta’lim salohiyatini mustahkamlash, jamiyatda oilaviy qadriyatlarni saqlash, oilalarda ma’naviy-axloqiy muhit yaxshilpsh, sog‘lom turmush tarxini shakllantirish va farovonlik darajasini oishirishning ilmiy asolarini ishlab chiqish» bandiga qo‘shimcha tarzda 2022 yil 13 sentyabrdagi V-5-sonli buyrug‘ bilan kiritilgan (Oila va xotin-qizlar ilmiy-tadqiqot institutining 2022 yil 14 sentyabdagi 01/09/1054 A-son ma’lumotnomasi). Natijada oila psixologlarning amaliy jihatdan migrant oilalarga psixologik xizmat ko‘rsatish bilan bog‘liq kasbiy tayyorgarlik darajasini oshirishga erishilgan. 
migrant oilalarda yangi madaniy muhitga moslashishining integratsiya jarayonlarini ambivalentligiga ko‘ra, «insiativlik» va «akkomodativ moslashuv» xususiyatlarini «kitch-cover» elementlari asosida progressivlashuvi natijasida, migrant oilalarda «mul`timadaniy hayot» xususiyatlari shakllanishi dalillanganligiga oid takliflari «Oila va xotin-qizlar» ilmiy-tadqiqot institutining yillik rejasini uchinchi bandiga «Oilaning tarbiyaviy-ta’lim salohiyatini mustahkamlash, jamiyatda oilaviy qadriyatlarni saqlash, oilalarda ma’naviy-ahloqiy muhitni yaxshilash, sog‘lom turmush tarzini shakllantirish va farovonlik darajasini oshirishning ilmiy asoslarini ishlab chiqish» kiritilgan qo‘shimcha tarzda 2022 yil 13 sentyabrdagi V-5-sonli buyrug‘ bilan kiritilgan va bajarilishida foydalanildi. («Oila va xotin-qizlar» ilmiy-tadqiqot institutining 2022 yil 14 sentyabdagi 01/09/1054 A-son ma’lumotnomasi). Natijada oilalar bilash ishlashning ilmiy asoslari takomillashtirilgan. Migrant oilalarga psixologik hizmat ko‘rsatadigan mexanizmi yaratilgan.  
migrant oilalarda jinsiy hayotdagi deviant xususiyatlarining «makon» va «zamon» munosabatlarini bog‘liqligiga ko‘ra, miyaning irridatsiya va defolt tizimidagi ustuvorlik tufayli «oilaga xiyonat» tuyg‘usini «prizmatik tasavvur» ko‘rinishida paydo bo‘lishi asoslanganligiga oid yangiligi Oila va xotin-qizlar ilmiy-tadqiqot istitutning yillik rejasiga 2022 yil 13 sentyabrdagi V-5-sonli buyrug‘ bilan «Oilalarda sog‘lom va barqaror ijtimoiy-ma’naviy muhit hamda tinchlik, totuvlik va osoyishtalikni ta’minlash, gender tenglikka erishish, xotin-qizlarni qo‘llab-quvvatlash hamda ularning ijtimoiy-siyosiy va iqtisodiy faolligini oshirishga qaratilgan konsepsiyalarni, kompleks, maqsadli, sohaviy va hududiy dasturlarni ishlab chiqishning ilmiy-metodologik asoslarini shakllantirish» bandiga qo‘shimcha tarzda kiritilgan («Oila va xotin-qizlar» ilmiy-tadqiqot institutining 2022 yil 14 sentyabdagi 01/09/1054 A-son ma’lumotnomasi). Natijada psixologlarning amaliy jihatdan migrant oilalarga psixologik xizmat ko‘rsatish bilan bog‘liq kasbiy tayyorgarlik darajasini oshirishga erishilgan. 
migratsiya jarayonining davriyligiga ko‘ra, migrant oilalarda frustratsiya darajasining ortishi, «readaptatsiya inqirozi»ni takrorlanishi, «o‘z vataniga qaytish ehtiyoji» va «yangi talablarning mavjudligi» integrallashuvi sababli shaxsining xulq-atvorda «autoidentifikatsiya» va «harakatlar avtomatizatsiyasi» kuzatilishi aniqlanganligia oid takliflari «Oila va xotin-qizlar» ilmiy-tadqiqot institutining yillik rejasini «Oilalarda sog‘lom va barqaror ijtimoiy-ma’naviy muhit hamda tinchlik, totuvlik va osoyishtalikni ta’minlash, gender tenglikka erishish, xotin-qizlarni qo‘llab-quvvatlash hamda ularning ijtimoiy-siyosiy va iqtisodiy faolligini oshirishga qaratilgan konsepsiyalarni, kompleks, maqsadli, sohaviy va hududiy dasturlarni ishlab chiqishning ilmiy-metodologik asoslarini shakllantirish» bandini bajarilishida foydalanildi. («Oila va xotin-qizlar» ilmiy-tadqiqot institutining 2022 yil 29 avgustdagi 01/09/1017-A-son ma’lumotnomasi). Natijada oilalar bilash ishlashning ilmiy asoslari boyitilib, migrant oilalarga psixologik hizmat ko‘rsatadigan mexanizmini takomilashtirishga hizmat qilgan.
migrant oilalardagi qadriyatlar ierarxiyasi shakllanishiga ko‘ra, «nazorat lokusi-men», «nazorat lokusi-hayot» psixologik komponentlarni rivojlantirish orqali «oilaviy hayotning emotsional to‘laligi» erishish asosida  «simpatiya» va «sevgi» munosabatlarini siklini uzaytirilishi dallilanganligiga oid takliflari «Oila va xotin-qizlar» ilmiy-tadqiqot institutining yillik rejasini «Oilalarda sog‘lom va barqaror ijtimoiy-ma’naviy muhit hamda tinchlik, totuvlik va osoyishtalikni ta’minlash, gender tenglikka erishish, xotin-qizlarni qo‘llab-quvvatlash hamda ularning ijtimoiy-siyosiy va iqtisodiy faolligini oshirishga qaratilgan konsepsiyalarni, kompleks, maqsadli, sohaviy va hududiy dasturlarni ishlab chiqishning ilmiy-metodologik asoslarini shakllantirish» bandini bajarilishida foydalanildi. («Oila va xotin-qizlar» ilmiy-tadqiqot institutining 2022 yil 29 avgustdagi 01/09/1017-A-son ma’lumotnomasi). Natijada oilalar bilash ishlashning ilmiy asoslari boyitilib, migrant oilalarga psixologik hizmat ko‘rsatadigan mexanizmini takomilashtirishga hizmat qilgan.