Atashov Ajiniyaz Shaniyazovichning
falsafa doktori (PhD) dissertatsiyasi himoyasi haqida e’lon

I. Umumiy ma’lumotlar. Dissertatsiya mavzusi, ixtisoslik shifri (ilmiy daraja beriladigan fan tarmog‘i): “Shaxsga yo‘naltirilgan ta’lim texnologiyalari asosida biologiya fanini o‘qitish mazmunini takomillashtirish (umumta’lim maktablari misolida)”, 13.00.02 - Ta’lim va tarbiya nazariyasi va metodikasi (biologiya).  
Dissertatsiya mavzusi ro‘yxatga olingan raqam: B2023.4.PhD/Ped6304.
Ilmiy rahbar: Arepbaev Islambek Muratbaevich, biologiya fanlari doktori, dotsent.
Dissertatsiya bajarilgan muassasa nomi: Qoraqalpoq davlat universiteti.
IK faoliyat ko‘rsatayotgan muassasa (muassasalar) nomi, IK raqami: Qoraqalpoq davlat universiteti huzuridagi PhD.03/30.12.2019.B.20.04 raqamli Ilmiy kengash asosidagi bir martalik Ilmiy kengash.
Rasmiy opponentlar: Ergasheva Gulruxsor Surxoniddinovna, pedagogika fanlari doktori, professor; Koshanov Dauletbay Erejepovich, biologiya fanlari falsafa doktori (PhD), dotsent.
Yetakchi tashkilot: Urganch davlat universiteti.
Dissertatsiya yo‘nalishi: nazariy va amaliy ahamiyatga molik.
II. Tadqiqotning maqsadi umumta’lim maktablarida shaxsga yo‘naltirilgan ta’lim texnologiyalari asosida biologiya fanini o‘qitish mazmunini takomillashtirishdan iborat.
III. Tadqiqotning ilmiy yangiligi:
biologiya fanini o‘qitish mazmunini takomillashtirishning zamonaviy talablari asosida shaxsga yo‘naltirilgan texnologiyalar (interfaol metodlar, loyihalash texnilogiyalari, muammoli ta’lim) hamda pedagogik-psixologik  omillar (intellektual salohiyatni oshirish, o‘z-o‘zini namoyon etish, ishchanlik, onglilik, o‘z-o‘zini baholash)ning bo‘g‘liqligi asosida o‘quvchi shaxsini rivojlantirishga qaratilgan didaktik materiallar ishlab chiqilgan va amaliyotga joriy etilgan;
biologiya fanini o‘qitishda o‘quvchilarni shaxsga yo‘naltirilgan faoliyatga tayyorlash mazmuni (tashkiliy, texnologik jarayonli, metodik, kommunikativ) zamonaviy texnologiyalar (Tushunchalar tahlili, Toifalash jadvali, Muammo metodi; elektron resurslar;) vositasida ta’limni tashkil etish talablari hamda didaktik maqsadlar (shaxsiy-refleksiv motivatsion, kognitiv-faoliyatli, faol axborot almashinish)ni integratsiyalash asosida takomillashtirilgan;
biologiya ta’limiga shaxsga yo‘naltirilgan yondashuvlarni joriy etish orqali o‘quvchilarning individual xususiyatlari (ijodkorlik, kommunikativlik, mantiqiy va tanqidiy fikrlash)ni hamda shaxsiy kompetensiyalarini (axborot bilan ishlash, g‘oyaviylik, kognitivlik, pedagogik-psixologik tayyorgarlik, moslashuvchanlik, kreativlik, global fikrlash, intizomlilik, tashabbuskorlik, qiziquvchanlik, o‘z-o‘zini boshqara olish) rivojlantirish imkoniyatlari kegaytirilgan;
biologiya fanini o‘qitish mazmuni kognitiv soha, kommunikativ daraja va o‘quvchilarning o‘zini-o‘zi kasbiy-shaxsiy rivojlantirish motivatsiyasi kabi omillarning o‘zaro bog‘liqligi asosida shaxsga yo‘naltirilgan biologiya darslarini tashkil etishning o‘quv-metodik ta’minoti va shaxsga yo‘naltirilgan  amaliy topshiriqlar (o‘quv topshiriqlari, sinfdan tashqari mashg‘ulotlar, nostandanrt testlar) ishlab chiqilgan.
IV. Tadqiqot natijalarining joriy qilinishi. Shaxsga yo‘naltirilgan ta’lim texnologiyalari asosida biologiya fanini o‘qitish mazmunini takomillashtirish (umumta’lim maktablari misolida) bo‘yicha olingan tadqiqot natijalar asosida:
biologiya fanini o‘qitish mazmunini takomillashtirishning zamonaviy talablari asosida shaxsga yo‘naltirilgan omillar hamda pedagogik  omillarni ta’lim jarayonlariga tadbiq etishga doir takliflardan “Ta’lim texnologiyalari asosida biologiya fanini o‘qitish mazmunini takomillashtirish” mavzusiga oid ilmiy-tadqiqot vazifalarini bajarishda foydalanilgan (Qoraqalpog‘iston respublikasi maktabgacha va maktab ta’limi vazirligining 2024 yil 10 dekabrdagi 02-30-946-son ma’lumotnomasi). Natijada, o‘quvchilarning intellektual salohiyatni oshirish, o‘zini namoyon etish, ishchanlik, onglilik, o‘z-o‘zini baholash, idrok etish va boshqa ijobiy sifatlarini rivojlantirish imkoniyati oshirilgan;
biologiya fanini o‘qitishda o‘quvchilarni shaxsga yo‘naltirilgan faoliyatga tayyorlash mazmuni zamonaviy texnologiyalar vositasida ta’limni tashkil etish talablari hamda didaktik maqsadlarni integratsiyalash asosida takomillashtirishga oid taklif va tavsiyalar Qoraqalpog‘iston respublikasi maktabgacha va maktab ta’limi vazirligi amaliyotiga joriy etilgan (Qoraqalpog‘iston respublikasi maktabgacha va maktab ta’limi vazirligining 2024 yil 10 dekabrdagi 02-30-946-son ma’lumotnomasi). Natijada, o‘quvchilarning shaxsga yo‘naltirilgan faoliyatga tayyorlash va ularning biologiya fanidan bilim, ko‘nikma va malakalarini rivojlantirishga erishilgan;
biologiya fanini o‘qitish mazmuni kognitiv soha, kommunikativ daraja va o‘quvchilarning o‘zini-o‘zi kasbiy-shaxsiy rivojlantirish motivatsiyasi kabi omillarning o‘zaro bog‘liqligi asosida shaxsga yo‘naltirilgan biologiya darslarini tashkil etishning o‘quv-metodik ta’minoti va shaxsga yo‘naltirilgan  amaliy materiallar ishlab chiqishga, shuningdek, biologiya fanini o‘qitishda shaxsga yo‘naltirilgan texnologiyalarni joriy etish orqali o‘quvchilarning shaxsiy sifatlari hamda kompetensiyalarini rivojlantirishga oid takliflar “Ta’lim texnologiyalari asosida biologiya fanini o‘qitish mazmunini takomillashtirish” mavzusidagi ilmiy-tadqiqot vazifalarini bajarishda foydalanilgan (Qoraqalpog‘iston respublikasi maktabgacha va maktab ta’limi vazirligining 2024 yil 10 dekabrdagi 02-30-946-son ma’lumotnomasi). Natijada, biologiya fanini o‘qitish mazmunini shaxsga yo‘naltirilgan texnologiyalar asosida tashkil etish imkoniyati oshirilgan va o‘quvchilarning kompetentlik darajasi rivojlanishiga erishilgan.

Yangiliklarga obuna bo‘lish