Рамазонов Жасур Элмуродовичнинг
фан доктори (PhD) диссертацияси ҳимояси ҳақидаги эълон
I. Умумий маълумотлар.
Диссертация мавзуси, ихтисослик шифри (илмий даража бериладиган фан тармоғи номи): “Ички ишлар органлари ходимларида ижтимоий мослашувнинг психологик хусусиятлари”. 19.00.05 – Ижтимоий психология. Этнопсихология (психология фанлари).
Диссертация мавзуси рўйхатга олинган рақам: В2024.1.DSc/P168.
Илмий раҳбар: Назаров Акмал Мардонович, психология фанлари доктори (DSc), профессор.
Диссертация бажарилган муассаса номи: Бухоро давлат университети.
ИК фаолият кўрсатаётган муассаса номи, ИК номи: Бухоро давлат университети, DSc.03/2025.27.12.P.08.10.
Расмий оппонентлар: Улуғова Шаҳлола Муслиддиновна, психология фанлари доктори (DSc), профессор; Ортиқов Сирожиддин Саъдуллаевич, психология фанлари бўйича фалсафа доктори (PhD).
Етакчи ташкилот: Абу Райҳон Беруний номидаги Урганч давлат университети.
Диссертация йўналиши назарий ва амалий аҳамиятга молик.
II. Тадқиқотнинг мақсади ички ишлар органлари ходимларида ижтимоий мослашувнинг психологик хусусиятларини ўрганиш бўйича зарур тавсийалар ишлаб чиқишдан иборат.
III. Тадқиқотнинг илмий янгилиги:
ички ишлар органлари ҳоимларининг ижтимоий мослашувида шахс хулқ-атворини бошқариш даражаси, коммуникатив ва мослашувчанлик қобилиятларини меҳнат тажрибасига боғлиқ динамик намоён бўлишига асосланиб касбий этикага риоя қилишга психологик тайёрликнинг устувор характерга эга эканлиги исботланган;
ички ишлар ходимларининг ижтимоий мослашувида хулқ-атворни бошқариш даражаси адаптация ва бошқаларни қабул қилиш даражаси билан, коммуникатив қобилиятлар эмоционал комфорт ва ходимнинг ўзини қабул қилиш даражаси билан уйғун намоён бўлишига асосланиб шахс дифференциал хусусиятлари устувор ҳарактерга эга эканлиги исботланган;
ички ишлар ходимларининг ижтимоий мослашуви “фуқаро-ходим”, “ходим-ходим” муносабатларида коммуникатив қобилиятларнинг интерактив, персептив томонини устуворлиги ҳиссий ҳолатларни англаш, тушуниш, эмпатия хисларини кучли ифодаланишига олиб келганлигига асосланиб эмоционал интеллектнинг ривожланганлик даражасига идентив намоён бўлиши аниқланган;
ички ишлар ҳодимларининг ижтимоий мослашувида фавқулодда каузусли вазиятда ўз кечинмаларини назорат қилиш хулқ-атворни адекват бошқаришга, стрессни менежментга, мулоқотда тўғри позицияни танлашга, воқеликни конструктив идрок қилишга олиб келганлиги туфайли эмоционал барқарорлик етакчи хусусият эканлиги исботланган.
IV. Тадқиқот натижаларининг жорий қилиниши. Ички ишлар органлари ходимларида ижтимоий мослашувнинг психологик хусусиятлари юзасидан ўтказилган илмий тадқиқот натижалари асосида:
ички ишлар органлари ҳоимларининг ижтимоий мослашувида шахс хулқ-атворини бошқариш даражаси, коммуникатив ва мослашувчанлик қобилиятларини меҳнат тажрибасига боғлиқ динамик намоён бўлишига асосланиб касбий этикага риоя қилишга психологик тайёрликнинг устувор характерга эга эканлиги исботланганлигига оид таклифлар Низомий номидаги Ўзбекистон миллий педагогика университети ҳузуридаги Психология ўқув-илмий марказининг 2025 йил 19-июндаги ПМ-398-сон буйруғи билан “Ижтимоий психология. Этнопсихология ” модулига киритилган (Низомий номидаги Ўзбекистон миллий педагогика университети ҳузуридаги Психология ўқув-илмий Марказининг 2025 йил 16-июндаги ПМ-398а-сонли маълумотномаси). Натижада ички ишлар органлари ходимларида ижтимоий мослашувига таъсир этувчи ижтимоий-психологик омиллари аниқлаштирилган;
ички ишлар ходимларининг ижтимоий мослашувида хулқ-атворни бошқариш даражаси адаптация ва бошқаларни қабул қилиш даражаси билан, коммуникатив қобилиятлар эмоционал комфорт ва ходимнинг ўзини қабул қилиш даражаси билан уйғун намоён бўлишига асосланиб шахс дифференциал хусусиятлари устувор ҳарактерга эга эканлиги исботланганлигига оид маълумотлар Низомий номидаги Ўзбекистон миллий педагогика университети ҳузуридаги Психология ўқув-илмий марказининг 2025 йил 19-июндаги ПМ-398-сон буйруғи билан “Ижтимоий психология. Этнопсихология” модулига киритилган (Низомий номидаги Ўзбекистон миллий педагогика университети ҳузуридаги Психология ўқув-илмий Марказининг 2025 йил 16-июндаги ПМ-398а-сонли маълумотномаси). Натижада ички ишлар органлари ходимларида ижтимоий мослашувидаги ёшга оид фарқлари мавжудлиги далилланган;
ички ишлар ходимларининг ижтимоий мослашуви “фуқаро-ходим”, “ходим-ходим” муносабатларида коммуникатив қобилиятларнинг интерактив, персептив томонини устуворлиги ҳиссий ҳолатларни англаш, тушуниш, эмпатия хисларини кучли ифодаланишига олиб келганлигига асосланиб эмоционал интеллектнинг ривожланганлик даражасига идентив намоён бўлиши аниқланганлигига оид исботланган маълумотлар Низомий номидаги Ўзбекистон миллий педагогика университети ҳузуридаги Психология ўқув-илмий марказининг 2025 йил 19-июндаги ПМ-398-сон буйруғи билан “Ижтимоий психология. Этнопсихология” модулига киритилган (Низомий номидаги Ўзбекистон миллий педагогика университети ҳузуридаги Психология ўқув-илмий Марказининг 2025 йил 16-июндаги ПМ-398а-сонли маълумотномаси). Натижада ички ишлар органлари ходимларида ижтимоий мослашувида хулқ-атворни бошқариш даражаси, коммуникатив қобилиятлар, ахлоқий нормаларга риоя қилиш омилларни гендер жиҳатдан фарқлари аниқлаштирилган;
ички ишлар ҳодимларининг ижтимоий мослашувида фавқулодда каузусли вазиятда ўз кечинмаларини назорат қилиш хулқ-атворни адекват бошқаришга, стрессни менежментга, мулоқотда тўғри позицияни танлашга, воқеликни конструктив идрок қилишга олиб келганлиги туфайли эмоционал барқарорлик етакчи хусусият эканлиги исботланганлигига оид маълумотлар Низомий номидаги Ўзбекистон миллий педагогика университети ҳузуридаги Психология ўқув-илмий марказининг 2025 йил 19-июндаги ПМ-398-сон буйруғи билан буйруғи билан “Психологик тренинг асослари” модулига киритилган (Низомий номидаги Ўзбекистон миллий педагогика университети ҳузуридаги Психология ўқув-илмий Марказининг 2025 йил 16-июндаги ПМ-398а-сонли маълумотномаси). Натижада ички ишлар органлари ходимларида ижтимоий мослашувини ошириш бўйича амалий тавсиялар ишлаб чиқилган.
