Алимов Муродқосим Ачиловичнинг
фалсафа доктори (PhD) диссертацияси  ҳимояси ҳақида эълон

I. Умумий маълумотлар.
Диссертация мавзуси, ихтисослик шифри (илмий даража бериладиган фан тармоғи номи): “Ўсимликлар карантин хизмати фаолиятининг ташкилий-иқтисодий асосларини такомиллаштириш”, 08.00.04-“Қишлоқ хўжалиги иқтисодиёти” (иқтисодиёт фанлари).
Диссертация мавзуси рўйхатга олинган рақам: В2024.2.PhD/Iqt2718
Илмий раҳбарининг Ф.И.Ш., илмий даражаси ва унвони: Эрхонова Малохат Абсаитовна, иқтисодиёт фанлари доктори (PhD), ката илмий ходим.
Диссертация бажарилган муассаса номи: Қишлоқ хўжалиги вазирлиги ҳузуридаги  “Озиқ-овқат ва қишлоқ хўжалиги соҳасида стратегик ривожланиш ва тадқиқотлар халқаро маркази”.
ИК фаолият кўрсатаётган муассаса номи, ИК рақами: “Тошкент ирригация ва қишлоқ хўжалигини механизациялаш муҳандислари институти” Миллий тадқиқот университети, DSc.03/30.01.2020.I.10.03
Расмий оппонентлар: Умаров Сухроб Рустамович, иқтисодиёт фанлари доктори, профессор; Муродов Шерзод Мурод ўғли, иқтисодиёт фанлари боʻйича фалсафа доктори (PhD)
Етакчи ташкилот: Самарқанд агроинновациялар ва тадқиқотлар институти
Диссертация йўналиши: назарий ва амалий аҳамиятга молик.
II. Тадқиқотнинг мақсади Ўсимликлар карантин хизматини ривожлантиришнинг ташкилий-иқтисодий асосларини такомиллаштириш боʻйича илмий таклиф ва амалий тавсиялар ишлаб чиқиш.
III. Тадқиқотнинг илмий янгилиги:
зарарли карантин касаллик ва ҳашаротларга қарши курашиш  жараёнларида  интеграцион усул ва биологик воситаларни қўллаш, кутиладиган зарарларнинг олдини олиш, карантин хизматлари кўрсатиш тизимининг иқтисодий, экологик ва хўжалик самарадорлигини баҳолаш ва ошириш бўйича илмий асосланган услубий тавсиялар ишлаб чиқилган;
ўсимликлар карантини тизимини ривожлантириш жамғармасини ташкил қилиш, унинг молиялаштириш манбаларини шакллантириш ва ресурсларини  карантин хизматлари турлари ва ҳажмига мос тақсимлаш, замонавий хизмат  турлари орқали диверсификация қилиш, ўсимликлар карантини назоратидаги маҳсулотлар учун фитосанитар сертификатлар ва карантин рухсатномаларини олиш, транспорт бирлигини очиш ва карантин кўриги далолатномаларини расмийлаштириш учун амалдаги инфляция даражасига мос равишда ўзгарувчи тўловлар миқдорлари таклиф этилган; 
халқаро савдо алоқаларининг таъсири ва кенгайиши шароитида миллий карантин тизимининг ҳуқуқий базасини халқаро стандартларга мослаштириш, ўсимликлар карантини тизимини рақамлаштириш ва ахборот технологияларини жорий қилиш, “Риск-басед аппроач” (хавфга асосланган ёндашув) технология  ва усулларини самарали қўллаш, ўсимликлар карантини давлат хизматлари фаолиятини такомиллаштириш йўналишлари ва уларни амалга оширишнинг иқтисодий механизм элементлари тавсия этилган;
мевали боғлар ва сабзавот экинларининг карантин организмлари билан зарарланиш ва уларга қарши кураш кўлами ўзгаришининг 2026-2030 йилларга мўлжалланган прогноз кўрсаткичлари ишлаб чиқилган.
IV. Тадқиқот натижаларининг жорий қилиниши.
Қишлоқ хўжалиги маҳсулотларини ишлаб чиқариш, сақлаш ва сотиш, экспорт қилишда карантин хизматини такомиллаштириш бўйича олинган натижалар асосида:
зарарли карантин касаллик ва ҳашаротларга қарши курашиш жараёнларида  интеграцион усул ва биологик воситаларни қўллаш, кутиладиган зарарларнинг олдини олиш, карантин хизматлари кўрсатиш тизимининг иқтисодий, экологик, хўжалик самарадорлигини баҳолаш ва оширишга оид илмий асосланган услубий тавсиялар амалиётда фойдаланиш учун қабул қилинган (Қишлоқ хўжалиги вазирлигининг 2026йил 8апрелдаги  №06/28-4-05/2445-сон маълумотномаси). Натижада ҳашоратларга қарши кураш усулларининг иқтисодий ва экологик жиҳатдан баҳо бериш аниқлигини 25-30 фоизга ошириш имкони яратилган;
ўсимликлар карантини тизимини ривожлантириш жамғармасини ташкил қилиш, манбаларини шакллантириш, маблағларини қўшимча хизмат турларини жорий қилиш ҳисобига диверсификациялаш, фитосанитар сертификати ва карантин назоратидаги маҳсулотлар учун рухсатномалар олиш, транспорт бирлигини очиш ва карантин кўриги далолатномасини расмийлаштириш учун инфляция даражасига мос равишда ўзгарувчи тўловлар миқдорлари амалиётга жорий қилинган (Қишлоқ хўжалиги вазирлигининг 2026йил 8апрелдаги  №06/28-4-05/2445-сон маълумотномаси). Натижада жамғармага 10 баравардан ортиқ маблағлар ўзлаштирилган;
халқаро савдо алоқалари кенгайиши шароитида миллий карантин тизими ҳуқуқий базасини халқаро стандартларга мослаш, тизимда рақамлаштириш ва ахборот технологияларини жорий қилиш ҳамда “Риск-басед аппроач” (хавфга асосланган ёндашув) технологияларини қўллашни назарда тутувчи ўсимликлар карантини давлат хизмати фаолиятини такомиллаштириш йўналишлари ҳамда унинг амалга ошириш иқтисодий механизми элементлари бўйича тайёрланган тавсиялар амалиётда фойдаланиш учун қабул қилинган (Қишлоқ хўжалиги вазирлигининг 2026йил 8апрелдаги  №06/28-4-05/2445-сон маълумотномаси). Натижада карантин ҳужжатлари бериш муддати 30 кундан 1 кунга қисқарган ва маблағлари эса 15-20 % тежалган;
экинларнинг карантин организмлари билан зарарланиши ва уларга қарши кураш кўлами ўзгаришининг 2026-2030 йиллар учун мўлжалланган прогноз кўрсаткичлари амалиётда фойдаланиш учун қабул қилинган (Қишлоқ хўжалиги вазирлигининг 2026йил 8апрелдаги  №06/28-4-05/2445-сон маълумотномаси). Бунда, республикада 2030 йилгача карантин организмларига қарши биологик кураш кўлами 2024 йилдаги 2347 гектардан 4077 гектарга ортиши, қарши курашга жалб қилинган техник воситалар эса 13821 млн сўмдан 25327 млн сўмга ортиши асосланган.

Yangiliklarga obuna bo‘lish