Оскинбаева Гулзийба Давлетбаевнанинг
фалсафа доктори (PhD) диссертация ҳимояси ҳақида эълон
I. Умумий маълумотлар.
Диссертация мавзуси, ихтисослик шифри (илмий даража бериладиган фан тармоғи номи): “Талабалик даврида ўзини ўзи ривожлантиришнинг психологик хусусиятлари”, 19.00.06 – Ёш ва педагогик психология. Ривожланиш психологияси.
Диссертация мавзуси рўйхатга олинган рақам: B2022.3.PhD/P126.
Илмий раҳбар: Жўраев Нурбек Саъдуллаевич психология фанлари номзоди, профессор.
Диссертация бажарилган муассаса номи: Ўзбекистон миллий педагогика университети.
ИК фаолият кўрсатаётган муассаса (муассасалар) номи, ИК рақами: Низомий номидаги Ўзбекистон миллий педагогика университети, DSc.01/2025.27.12.Р.03.02.
Расмий оппонентлар: Жаббаров Ҳазрат Хусенович, психология фанлари доктори, профессор; Убайдуллаев Нуриддин Тоҳир ўғли, психология фанлари бўйича фалсафа доктори (PhD).
Етакчи ташкилот: Маъмун университети
Диссертация йўналиши: назарий ва амалий аҳамиятга молик.
II. Тадқиқотнинг мақсади: талабалик даврида ўзини ўзи ривожланишига таъсир кўрсатувчи психологик омилларни ўрганиш асосида бу жараёнга самарали таъсир кўрсатишнинг амалий усулларини такомиллаштиришдан иборат.
III. Тадқиқотнинг илмий янгилиги:
талаба шахсининг ўзини ўзи ривожлантиришнинг рефлексив компонентларига кўра, ўз фаолиятини режалаштириш, ўтмиш, ҳозирги, келажакдаги фаолият рефлекцияларини ўзаро интерасиялашуви туфайли “Идеал Мен”нинг қадриятли-мотивасион жиҳатдан психологик детерминациялашуви етакчи характерга эга эканлиги далилланган;
касбий ўзини ўзи ривожлантиришнинг ўзини ўзи фаоллаштириш даражасига таъсири натижасида билишга доир қадриятлар, автономия, ўзини ўзи тушунишни аналитик фикрлаш билан барқарор шаклланиши “танлаган касбига нисбатан ижобий муносабат” индикаторини кучайтирилганлиги сабабли талабаларда ўзига нисбатан рефлексив дифференциал муносабатни ижтимоий Меннинг негизида намоён бўлиши далилланган;
талабалик даврида касбий идентификацияни рефлексив жараёнлар билан уйғун ривожланишида қадриятлар, билиш зарурати, алоқа каби компонентларнинг устувор характерга эга эканлигига асосланиб, шахснинг ўз-ўзига бўлган муносабати муҳим психологик детерминант эканлиги далилланган;
талабаларнинг хулқ-атворда ўзини ўзи бошқариш кўникмасини ривожлантириш учун ижтимоий жараёнларда ўзини ўзи эмосионал назорат қилиш зарурлигига кўра “психик десенсибилизация” ҳолатини шахс хусусиятлари билан интеграциялашган ҳолда фаоллаштириш муҳимлиги далилланган.
IV. Тадқиқот натижаларининг жорий қилиниши. Талабалик даврида ўзини ўзи ривожлантиришнинг психологик хусусиятларига оид муаммони тадқиқ этиш натижасида:
талаба шахсининг ўзини ўзи ривожлантиришнинг рефлексив компонентларига кўра, ўз фаолиятини режалаштириш, ўтмиш, ҳозирги, келажакдаги фаолият рефлекцияларини ўзаро интерасиялашуви туфайли “Идеал Мен”нинг қадриятли-мотивасион жиҳатдан психологик детерминациялашуви етакчи характерга эга эканлиги далилланган маълумотлар Тошкент давлат педагогика университети ҳузуридаги Психология ўқув-илмий марказининг 2024 йил 12 декабрдаги ПМ-273-сон буйруғи билан «Онтогенез психологияси ва дифференциал психология» ва “Педагогик психология” модулига киритилган (Тошкент давлат педагогика университети ҳузуридаги Психология ўқув-илмий Марказининг 2024 йил 12 декабрдаги ПМ-273-сон-а-сон маълумотномаси). Натижада шахс ўзини ўзи ривожлантиришга ўз фаолиятини режалаштириш, ўтмиш, ҳозирги, келажакдаги фаолият рефлекцияларини “Идеал Мен” ёрдамида самарали таъсир қилишига шароит яратилган.
касбий ўзини ўзи ривожлантиришнинг ўзини ўзи фаоллаштириш даражасига таъсири натижасида билишга доир қадриятлар, автономия, ўзини ўзи тушунишни аналитик фикрлаш билан барқарор шаклланиши “танлаган касбига нисбатан ижобий муносабат” индикаторини кучайтирилганлиги сабабли талабаларда ўзига нисбатан рефлексив дифференциал муносабатни ижтимоий Меннинг негизида намоён бўлиши далилланган маълумотлар доир хулосалар Тошкент давлат педагогика университети ҳузуридаги Психология ўқув-илмий марказининг 2024 йил 12 декабрдаги ПМ-273-сон буйруғи билан «Онтогенез психологияси ва дифференциал психология» ва “Умумий психодиагностика” модулига киритилган (Тошкент давлат педагогика университети ҳузуридаги Психология ўқув-илмий Марказининг 2024 йил 12 декабрдаги ПМ-273-сон-а-сон маълумотномаси). Натижада талабалик даврида касбий ўзини ўзи ривожлантиришнинг ўз-ўзини фаоллаштириш компонентлари билан уйғун ҳолда намоён бўлиши асосида тавсиялар ишлаб чиқилган.
талабалик даврида касбий идентификацияни рефлексив жараёнлар билан уйғун ривожланишида қадриятлар, билиш зарурати, алоқа каби компонентларнинг устувор характерга эга эканлигига асосланиб, шахснинг ўз-ўзига бўлган муносабати муҳим психологик детерминант эканлиги далилланган маълумотлар доир хулосалар Тошкент давлат педагогика университети ҳузуридаги Психология ўқув-илмий марказининг 2024 йил 12 декабрдаги ПМ-273-сон буйруғи билан «Онтогенез психологияси ва дифференциал психология» ва “Умумий психодиагностика” модулига киритилган (Тошкент давлат педагогика университети ҳузуридаги Психология ўқув-илмий Марказининг 2024 йил 12 декабрдаги ПМ-273-сон-а-сон маълумотномаси). Натижада талабалик даврида ўзини ўзи ривожлантириш ва шахс мотивасион соҳасини ўзаро алоқадорлиги ҳамда ўзини ўзи ривожлантиришнинг ёшга боғлиқ намоён бўлиш имкониятлари таҳлил қилинган.
талабаларнинг хулқ-атворда ўзини ўзи бошқариш кўникмасини ривожлантириш учун ижтимоий жараёнларда ўзини ўзи эмосионал назорат қилиш зарурлигига кўра “психик десенсибилизация” ҳолатини шахс хусусиятлари билан интеграциялашган ҳолда фаоллаштириш муҳимлиги далилланган маълумотлар доир хулосалар Тошкент давлат педагогика университети ҳузуридаги Психология ўқув-илмий марказининг 2024 йил 12 декабрдаги ПМ-273-сон буйруғи билан “Психологик хизмат” ва “Психологик тренинг асослари” модулига киритилган (Тошкент давлат педагогика университети ҳузуридаги Психология ўқув-илмий Марказининг 2024 йил 12 декабрдаги ПМ-273-сон-а-сон маълумотномаси). Натижада талабалик даврида ўзини ўзи ривожлантиришнинг етакчи компонентларига асосланиб, шахс соҳасига корресион-ривожлантирувчи таъсир кўрсатишнинг амалий имкониятлари кўрсатиб берилган.
