Ўзбекистон Республикаси Олий таълим, фан ва инновациялар вазирлиги ҳузуридаги Олий аттестация комиссияси

Саидова Гулруҳ Ҳалим қизининг фан доктори (DSc) диссертацияси ҳимояси ҳақида эълон

I. Умумий маълумотлар.
Диссертация мавзуси, ихтисослик шифри (илмий даража бериладиган фан тармоғи номи): “Бўлажак бошланғич синф ўқитувчиларининг акмеологик-креатив салоҳиятини ривожлантириш асосида тарбиявий фаолиятга тайёрлаш стратегиялари” мавзусидаги 13.00.01 – Педагогика назарияси. Педагогик таълимотлар тарихи.
Диссертация мавзуси рўйхатга олинган рақам: В2025.1.DSc/Ped1047.
Илмий маслаҳатчи: Ибраимов Холбой Ибрагимович – педагогика фанлари доктори, академик.
Диссертация бажарилган муассаса номи: Қори Ниёзий номидаги Тарбия педагогикаси миллий институти
ИК фаолият кўрсатаётган муассаса номи, ИК номи: Қори Ниёзий номидаги Тарбия педагогикаси миллий институти, DSc.01/2025.27.12.Ped.02.01
Расмий оппонентлар: Хусанова Сумбул Исламовна – педагогика фанлари доктори (DSc), профессор; Мамуров Баходир Бахшуллаевич – педагогика фанлари доктори (DSc), профессор; Ибрахимов Санжар Урунбаевич – педагогика фанлари доктори (DSc), доцент
Етакчи ташкилот: Фарғона давлат университети.
Диссертация йўналиши: назарий ва амалий аҳамиятга молик.
II. Тадқиқотнинг мақсади: бўлажак бошланғич синф ўқитувчиларининг акмеологик-креатив салоҳиятини ривожлантириш асосида тарбиявий фаолиятга тайёрлаш стратегияларини ишлаб чиқиш, назарий жиҳатдан асослаш ва илмий-методик тавсиялар яратиш.
III. Тадқиқотнинг илмий янгилиги:
бўлажак бошланғич синф ўқитувчиларни тарбиявий фаолиятга тайёрлаш стратегиялари миллий ва умуминсоний қадриятларга таянган қарашларини талаба шахсини креатив солоҳиятини юзага чиқаришга йўналтирилган шахсий ва касбий позициясига мақсадли уйғунлаштириш, инновацион ва рефлексивлик турларига мос фаолиятни комплекс моделлаштириш педагогик муаммоли-таҳлил асосида аниқлаштирилган;
бўлажак бошланғич синф ўқитувчиларининг акмеологик-креатив салоҳиятни ривожлантириш мазмуни педагогик-касбий “акме”сига эришиш траекториясини адаптация-креатив изланиш-ўзини намоён қилиш босқичларига коллаборативлигини интеграциялаш асосида такомиллаштирилган;
бўлажак бошланғич синф ўқитувчиларининг акмеологик-креатив салоҳиятини ривожлантириш модели компонентларига тарбиявий тадбирни лойиҳалашнинг “ўз ўзини ривожлантириш”, “креатив импровизация” ва рефлексив мониторинг механизмларини интерпретативлиги умумлаштирувчи дидактик-таркибий тузилмасини киритиш орқали такомиллаштирилган;
бўлажак бошланғич синф ўқитувчиларида акмеологик-креатив салоҳиятни ривожлантиришнинг дидактик имкониятлари масъулият ва ижодкорликни фаоллаштиришда ўз-ўзини ривожлантирувчи рефлексив-креатив-акмеологик босқичларни визуаллаштириш, қадриятга таянган тарбиявий фаолиятни стратегик йўналишлар билан мулткултурали тарбияни оила-мактаб ҳамкорлиги муҳитга уйғунлаштириш асосида такомиллаштирилган;
бўлажак бошланғич синф ўқитувчиларининг акмеологик-креатив салоҳиятни ривожлантиришнинг тарбиявий фаолиятга тайёрлаш самарадорлиги креатив фаолликни касбий рефлекция ва ўз-ўзини ривожлантиришга йўналтириш, ҳамкорлик-ижтимоий муҳитнинг ижодий ва касбий салоҳиятини таъминлаш асосида оширилган.
IV. Тадқиқот натижаларининг жорий қилиниши. Бўлажак бошланғич синф ўқитувчиларининг акмеологик-креатив салоҳиятини ривожлантириш асосида тарбиявий фаолиятга тайёрлашга доир натижалар асосида:
бўлажак бошланғич синф ўқитувчиларни тарбиявий фаолиятга тайёрлаш стратегиялари миллий ва умуминсоний қадриятларга таянган қарашларини талаба шахсини креатив солоҳиятини юзага чиқаришга йўналтирилган шахсий ва касбий позициясига мақсадли уйғунлаштириш, инновацион ва рефлексивлик турларига мос фаолиятни комплекс моделлаштиришга оид таклиф ва тавсиялари “Креатив педагогика” номли дарслик мазмунига сингдирилган ва ўқув жараёнига татбиқ этилган (Тошкент давлат педагогика университетининг 2025-йил 28-апрелдаги 9/3.1-сонли нашр рухсатномаси) Натижада, бўлажак бошланғич синф ўқитувчиларини тарбиявий фаолиятга тайёрлаш стратегияларини шахсий ва касбий позицияга мақсадли уйғунлаштириш асосида аниқлаштиришга эришилган;
бўлажак бошланғич синф ўқитувчиларининг акмеологик-креатив салоҳиятни ривожлантириш мазмуни педагогик-касбий “акме”сига эришиш траекториясини адаптация-креатив изланиш-ўзини намоён қилиш босқичларига коллаборативлигини интеграциялаш орқали такомиллаштиришга оид таклифларидан 60110500 – Бошланғич таълим бакалавриат таълим йўналиши талабалари учун “Она тили-ўқиш саводхонлиги ва уни ўқитиш методикаси” номли ўқув қўлланмани ишлаб чиқишда фойдаланилган (Олий таълим, фан ва инновациялар вазирлигининг 2024-йил 4-мартдаги 55070-сонли нашр рухсатномаси). Натижада, акмеологик-креатив салоҳиятни ривожлантириш мазмунини адаптация-креатив изланиш-ўзини намоён қилиш босқичлар коллаборативлигини интеграциялаш орқали такомиллаштиришга эришилган;
бўлажак бошланғич синф ўқитувчиларининг акмеологик-креатив салоҳиятини ривожлантириш модели компонентларига тарбиявий тадбирни лойиҳалашнинг “ўз ўзини ривожлантириш”, “креатив импровизация” ва рефлексив мониторинг механизмларини интерпретативлигини умумлаштирувчи дидактик-таркибий тузилмани киритиш орқали такомиллаштиришга оид таклифларидан Қори Ниёзий номидаги Тарбия педагогикаси миллий институтида бажарилган “Талабаларнинг кўнгилли ижтимоий-методик ҳаракатлари асосида инклюзив ва уйдаги таълим самарадорлигини ошириш технологиялари” номли амалий лойиҳани амалга оширишда фойдаланилган (Қори Ниёзий номидаги Тарбия педагогикаси миллий институтининг 2025-йил 11-августдаги 01-09/335-сон маълумотномаси). Натижада креатив таълим акмеологияси асосида бўлажак бошланғич синф ўқитувчиларида акмеологик-креатив салоҳиятни ривожлантириш модели шахсий рефлекцияни фаоллаштирувчи интерактив-тренинг техникасини татбиқ этиш орқали такомиллаштиришга эришилган;
бўлажак бошланғич синф ўқитувчиларида акмеологик-креатив салоҳиятни ривожлантиришнинг дидактик имкониятлари масъулият ва ижодкорликни фаоллаштиришда ўз-ўзини ривожлантирувчи рефлексив-креатив-акмеологик босқичларни визуаллаштириш, қадриятга таянган тарбиявий фаолиятни стратегик йўналишлар билан мулткултурали тарбияни оила-мактаб ҳамкорлиги муҳитга уйғунлаштириш орқали такомиллаштиришга оид таклифлар “Ижтимоий педагогика” номли дарсликда татбиқ қилинган (Олий таълим, фан ва инновациялар вазирлигининг 2023-йил 22-декабрдаги 537-сонли нашр рухсатномаси) Натижада, қадриятга таянган тарбиявий фаолиятни стратегик йўналишлар билан мулткултурали тарбияни оила-мактаб ҳамкорлиги муҳитга уйғунлаштириш орқали такомиллаштиришга эришилган;
бўлажак бошланғич синф ўқитувчиларининг акмеологик-креатив салоҳиятни ривожлантиришнинг тарбиявий фаолиятга тайёрлаш самарадорлиги креатив фаолликни касбий рефлекция ва ўз-ўзини ривожлантиришга йўналтириш, ҳамкорлик-ижтимоий муҳитнинг ижодий ва касбий салоҳиятини таъминлаш асосида оширишга оид таклиф ва тавсиялар Олий таълим, фан ва инновациялар вазирининг 2024-йил 29-апрелдаги “Олий таълим муассасалари талабалари мустақил таълимини ташкил этиш бўйича намунавий тартибни тасдиқлаш тўғрисида”ги 136-сон буйругʻи билан тасдиқланган “Олий таълим муассасалари талабалари мустақил таълимини ташкил этиш бўйича намунавий тартиб”ни ишлаб чиқишда фойдаланилган (Олий таълим, фан ва инновациялар вазирлиги ҳузуридаги Инновацион ривожланиш агентлигининг 2025-йил 11-сентябрдаги 03-11/3738-сон маълумотномаси). Натижада, бўлажак бошланғич синф ўқитувчиларининг креатив фаоллигини касбий рефлекция ва ўз-ўзини ривожлантиришга йўналтириш, ҳамкорлик-ижтимоий муҳитнинг ижодий ва касбий салоҳиятини таъминлашга эришилган.