Babaniyazova Nargiza Polatovnaning
fan doktori (DSc) dissertatsiyasi himoyasi haqida e’lon

I. Umumiy ma’lumotlar.
Dissertatsiya mavzusi, ixtisoslik shifri (ilmiy daraja beriladigan fan tarmog‘i nomi): “Informatsionno-kommunikatsionnie texnologii sovershenstvovaniya leksicheskoy kompetensii studentov urovnya V2 Respubliki Karakalpakstan”, 13.00.02 – Ta’lim va tarbiya nazariyasi va metodikasi (ingliz tili).
Dissertatsiya mavzusi ro‘yxatga olingan raqam: № B2021.1.DSc/Ped214 
Ilmiy maslahatchi: Axmedova Laylo Tolibjonovna, pedagogika fanlari doktori, professor.
Dissertatsiya bajarilgan muassasa nomi: O‘zbekiston davlat jahon tillari universiteti.
IK faoliyat ko‘rsatayotgan muassasa nomi, IK raqami: Nukus davlat pedagogika instituti, DSc.03/30.12.2019.Ped.34.01.
Rasmiy opponentlar: Jo‘raev Husniddin Oltinboevich, pedagogika fanlari doktori, professor; Baklashova Tatyana Aleksandrovna, pedagogika fanlari doktori, dotsent; Riskulova Kamola Djumaevna pedagogika fanlari doktori, professor.
Yetakchi tashkilot: Urganch davlat universiteti.
Dissertatsiya yo‘nalishi: nazariy va amaliy ahamiyatga molik.
II. Tadqiqotning maqsadi Qoraqalpog‘iston Respublikasida V2 darajasidagi talabalarning ingliz tili leksik kompetensiyani takomillashtirishda axborot-kommunikatsiya texnologiyalaridan foydalanish metodikasini takomillashtirish va elektron platformani ishlab chiqishdan iborat.
III. Tadqiqotning ilmiy yangiligi quyidagilardan iborat: 
axborot-kommunikatsiya texnologiyalarini funksional implementatsiya qilish orqali ingliz tilini leksik o‘qitishni jadallashtirishga qaratilgan metodik determinantlar va pedagogik echimlarning konseptual majmuasi ishlab chiqilgan va nazariy-metodologik jihatdan asoslangan;
ta’lim makonining raqamli transformatsiyasi sharoitida motivatsion-kognitiv va kommunikativ-faoliyatli mexanizmlarni integratsiyalashga asoslangan “Beshta olimpiya halqasi” takomillashtirilgan metodi yordamida talabalarning tinglab tushunish, gapirish, o‘qish va yozish ko‘nikmalarini rivojlantirishga qaratilgan didaktik va metodik materiallarni joriy etish orqali jismoniy madaniyat yo‘nalishidagi oliy ta’lim muassasalari talabalarining leksik kompetensiyasini takomillashtirish metodikasi takomillashtirilgan;
raqamli ta’lim muhitida chet tili leksik kompetensiyasini bosqichma-bosqich shakllantirishni ta’minlaydigan axborot-yo‘naltiruvchi, tahliliy-ijro etuvchi va konstruktiv-ijodiy mashq turlarini bosqichma-bosqich bajarishga asoslangan English-B2 mualliflik elektron platformasi asosida amalga oshiriladigan B2 darajadagi jismoniy madaniyat yo‘nalishidagi oliy ta’lim muassasalari talabalarining ingliz tilidan chet tili sifatida leksik kompetensiyasini takomillashtirish bo‘yicha mashqlar tizimi ishlab chiqilgan va ilmiy asoslangan;
English B2 Quiz mobil ilovasi bazasida jismoniy madaniyat yo‘nalishidagi oliy ta’lim muassasalari talabalarining leksik kompetensiyasini takomillashtirish jarayonini baholash va validatsiya qilishning uslubiy ta’minoti raqamli ta’lim muhiti sharoitida ingliz tilining leksik komponentini xorijiy til sifatida egallashning boshlang‘ich, o‘rta va yuqori darajalarini shakllantirish dinamikasini kvantifikatsiyalash va pedagogik refleksiyalashni ta’minlovchi ko‘p darajali diagnostik protseduralarni integratsiyalash orqali takomillashtirilgan;
“Jismoniy madaniyat” yo‘nalishi bo‘yicha tahsil olayotgan B2 darajadagi talabalarning leksik kompetensiyasini axborot-kommunikatsiya texnologiyalarini qo‘llagan holda takomillashtirish metodikasi sinovdan o‘tkazildi va empirik jihatdan tasdiqlandi, bu esa zamonaviy ta’lim jarayoni sharoitida uning samaradorligi va pedagogik maqsadga muvofiqligini nazariy jihatdan asoslash va tajriba-sinovdan o‘tkazish imkonini berdi.
IV. Tadqiqot natijalarining joriy qilinishi. Qoraqalpog‘iston Respublikasida V2 darajadagi talabalarning leksik kompetensiyani axborot-kommunikatsiya       texnologiyalari yordamida takomillashtirish bo‘yicha olingan ilmiy natijalar asosida:
axborot-kommunikatsiya texnologiyalarini funksional implementatsiya qilish orqali ingliz tilini leksik o‘qitishni jadallashtirishga qaratilgan metodik determinantlar va pedagogik echimlarning konseptual majmuasidan “English Language B2” jismoniy madaniyat ta’lim yo‘nalishi talabalari uchun darslikni ishlab chiqishda foydalanilgan (O‘zbekiston Respublikasi Oliy va o‘rta maxsus ta’lim vazirligining 2021-yil 23-noyabrdagi 500-225-son ma’lumotnomasi). Natijada raqamli vositalar va an’anaviy didaktik mexanizmlarning sinergetik integratsiyasini ta’minlaydi, bu esa zamonaviy ta’limning raqamli paradigmasi kontekstida ta’lim jarayonining adaptiv transformatsiyasini ta’minlaydi va til ta’limi mazmunini aksiologik modernizatsiyalashga yordam beradi; 
B2 darajadagi talabalarning ingliz tili leksik kompetensiyasini axborot-kommunikatsiya texnologiyalari vositasida takomillashtirishning konseptual, texnologik va baholash darajalaridan iborat interfaol ta’lim nazariyasiga asoslangan “Beshta olimpiya halqasi” metodidan SUZ800-18-GR-0023 raqamli “English Access Microscholarship” (2020-2022yy.) loyihasini amalga oshirishda foydalanilgan (Nizomiy nomidagi O‘zbekiston Milliy pedagogika universitetining 2025-yil 24-iyundagi 11-05-4059/04-son ma’lumotnomasi). Natijada talabalarda AKT vositasida ishlab chiqilgan topshiriqlar tizimi va mashqlar modellari yordamida nafaqat ingliz tilining B2 darajasidagi leksik kompetensiyasini takomillashtirish, balki jismoniy madaniyat yo‘nalishi talabalarida axborot-kommunikatsiya kompetensiyasini takomillashtirish imkoniyati yaratilgan;
ingliz tilining B2 darajadagi leksik kompetensiyasini takomillashtirishga doir mashqlar tizimi axborot-yo‘naltiruvchi, tahliliy-bajaruvchi va konstruktiv-ijodiy mashq turlarini bosqichma-bosqich bajarish asosida English B2 elektron platformasini yaratishda foydalanilgan va SUZ800-18-CA-0001 “Language Teacher Education and Curriculum Design Exchange with an Emphasis on Plurilingualism and Multiculturalism” (2020-2021yy.) UniCEN Uzbekistan loyihasini amalga oshirishda joriy etilgan (Nizomiy nomidagi O‘zbekiston Milliy pedagogika universitetining 2025-yil 24-iyundagi 11-05-4059/04-son ma’lumotnomasi). Natijada chet tilini integrativ yondashuv asosida o‘qitish orqali B2 darajadagi leksik kompetensiyani takomillashtirishga erishilgan;
B2 darajadagi talabalarning ingliz tili leksik kompetensiyasini AKTdan foydalanish orqali takomillashganlik darajasini aniqlashga doir taklif va tavsiyalardan 574253-EPP-1-2016-DE-EPPKA2-CBHE-JP raqamli “MAGNET: O‘zbekistondagi universitetlar o‘rta yoshdagi aholini o‘qitish va kasb-hunarga tayyorlash markazining asosiy xodimlari” (2019-2021yy.) mavzusidagi loyihani amalga oshirishda foydalanilgan (Nizomiy nomidagi O‘zbekiston Milliy pedagogika universitetining 2025-yil 24-iyundagi 11-05-4059/04-son ma’lumotnomasi). Natijada, raqamli ta’lim muhiti sharoitida ingliz tilining leksik komponentini xorijiy til sifatida egallashning boshlang‘ich, o‘rta va yuqori darajalarini shakllantirish dinamikasini kvantifikatsiyalash va pedagogik refleksiyalashni ta’minlovchi ko‘p darajali diagnostik protseduralarni integratsiyalash orqali jismoniy tarbiya yo‘nalishidagi OTM talabalarining leksik kompetensiyasini takomillashtirish jarayonini baholash va validatsiyalashning metodik ta’minoti English B2 Quiz mobil ilovasi asosida takomillashtirilgan;
AKTdan foydalanish orqali B2 darajadagi talabalarning ingliz tili leksik kompetensiyasini takomillashtirishga oid taklif va tavsiyalar, shuningdek, tavsiyalardan ta’lim muassasalarida o‘quv jarayonini yangi raqamli reallik yordamida moslashtirishda foydalanish imkoniyati “English Language B2” jismoniy madaniyat ta’lim yo‘nalishi talabalari uchun darslik yaratishda foydalanilgan (O‘zbekiston Respublikasi Oliy va o‘rta maxsus ta’lim vazirligining 2021-yil 23-noyabrdagi 500-225-son ma’lumotnomasi). Natijada ingliz tili kasbiy leksikasi va axborot texnologiyalarini bilish darajasini takomillashtirish metodikasini verifikatsiyalashga xizmat qilgan va zamonaviy ta’lim jarayoni sharoitida samaradorlik va pedagogik maqsadga muvofiqlikni oshirgan.