Rafikova Renata Anatolevnaning pedagogika fanlari bo‘yicha falsafa doktori (PhD) dissertatsiyasi himoyasi haqida e’lon

I. Umumiy ma’lumotlar. Dissertatsiya mavzusi, ixtisoslik shifri (ilmiy daraja beriladigan fan tarmog‘i): “Metodika povisheniya uspevaemosti uchashhixsya 6 klassov na osnove obrazovatel`noy texnologii STEAM (na primere Estestvennix nauk)”, 13.00.02 − Ta’lim va tarbiya nazariyasi va metodikasi ixtisosligi.
Dissertatsiya mavzusi ro‘yxatga olingan raqam: № B2023.2.PhD/Ped5349
Ilmiy rahbar: Asranbaeva Munojatxon Xalimjonovna, pedagogika fanlari bo‘yicha falsafa doktori (PhD), professor.
Dissertatsiya bajarilgan muassasa nomi: Namangan davlat pedagogika instituti. 
IK faoliyat ko‘rsatayotgan muassasa (muassasalar) nomi: Namangan davlat pedagogika instituti, PhD.03/27.09.2024.Ped.184.01
Rasmiy opponentlar: Azimova Ziyodaxon Ergashevna Pedagogika fanlari doktori (DSc), professor; Abdullaeva Ozoda Safibullaevna, Pedagogika fanlari doktori (DSc), professor.
Yetakchi tashkilot: Qo‘qon davlat universiteti.
Dissertatsiya yo‘nalishi: nazariy va amaliy ahamiyatga molik. 
II. Tadqiqotning maqsadi: Tabiiy fanlar bo‘yicha 6-sinf o‘quvchilarning o‘zlashtirish samaradorligini oshirishda STEAM ta’lim texnologiyasini qo‘llash metodikasini takomillashtirishdan iborat.
III. Tadqiqotning ilmiy yangiligi: 
tabiiy fanlar bo‘yicha 6-sinf o‘quvchilarining o‘zlashtirish samadorligiga ta’sir qiluvchi o‘ziga xos psixologik (motivatsiya, o‘smirlik davri) va pedagogik (takomillashgan o‘qitish metodikasi, didaktik ma’lumotlar hajmi, mustaqil o‘zlashtirish mexanizmi) omillar, hamda ularga STEAM texnologiyalarining kognitiv, shaxsiy, qadriyatli-motivatsion va ijtimoiy darajalarda ta’siri aniqlashtirilgan;
tabiiy fanlar bo‘yicha 6-sinf o‘quvchilarining o‘zlashtirish samaradorligini oshirishda STEAM texnologiyalarining metodik imkoniyatlarini bosqichma-bosqich kengaytirishga asoslangan, sinf hamda sinfdan tashqari faoliyatni hisobga olgan holda “Tabiiy fanlar bo‘yicha o‘zlashtirish samaradorligini oshirishning tizimli-jarayonli” modeli takomillashtirilgan;
muammoli-loyihaviy ta’lim doirasida STEAM texnologiyalarini integratsiya qilish asosida, jamoa va guruhli shakllarda animatsion faoliyatda foydalanib, 6-sinf o‘quvchilarining Tabiiy fanlar bo‘yicha o‘zlashtirish samaradorlgini oshirish metodikasi takomillashtirilgan va moslashtirilgan;
tabiiy fanlar bo‘yicha 6-sinflar o‘quvchilarida o‘zlashtirish samadorligini oshirish maqsadida STEAM texnologiyasi kontekstida Stop-motion animatsiyasidan foydalanish usullari va metodlari moslashtirilgan va ushbu jarayonda san’at-texnologik hamda tabiiy-fan komponentlarini integratsiya qilish orqali animatsion faoliyatning pedagogik shart-sharoitlari va didaktik funksiyalari ishlab chiqilgan.
IV. Tadqiqot natijalarining joriy qilinishi. STEAM ta’lim texnologiyasi asosida 6-sinf o‘quvchilarning o‘zlashtirish samaradorligini oshirish metodikasi (Tabiiy fanlar misolida) asosida:
tabiiy fanlar bo‘yicha 6-sinf o‘quvchilarining o‘zlashtirish samadorligiga ta’sir qiluvchi o‘ziga xos psixologik (motivatsiya, o‘smirlik davri) va pedagogik (takomillashgan o‘qitish metodikasi, didaktik ma’lumotlar hajmi, mustaqil o‘zlashtirish mexanizmi) omillar, hamda ularga STEAM – texnologiyalarining kognitiv, shaxsiy, qadriyatli-motivatsion va ijtimoiy darajalarda ta’siri aniqlashtirilganligi yuzasidan berilgan tavsiya va takliflar «Art-pedagogika» nomli o‘quv qo‘llanmasi mazmuniga singdirilgan (O‘zbekiston Respublikasi Oliy ta’lim, fan va innovatsiyalar vazirligining 2024-yil 11-noyabrdagi 429-sonli buyrug‘i asosida, nashrga ruxsat № 429-368). Natijada, STEAM ta’lim texnologiyasi o‘quvchilarning kognitiv, shaxsiy, qadriyat-motivatsion hamda ijtimoiy rivojlanish jarayonining samaradorligini oshirishga xizmat qilgan;
tabiiy fanlar bo‘yicha 6-sinf o‘quvchilarining o‘zlashtirish samadorligini oshirishda STEAM – texnologiyalarining metodik imkoniyatlarini bosqichma-bosqich kengaytirishga asoslangan, sinf, hamda sinfdan tashqari faoliyatni hisobga olgan xolda “Tabiiy fanlar bo‘yicha o‘zlashtirish samaradorligini oshirishning tizimli-jarayonli” modelini takomillashtirish bo‘yicha ishlab chiqilgan tavsiya va takliflar o‘quvchilarning o‘zlashtirish darajasini oshirishga qaratilgan bo‘lib, ular muammoli-loyiha asosidagi ta’lim jarayonida animatsion faoliyatda foydalani, jamoaviy va guruhiy shakllarda qo‘llanilishi «Maktabgacha ta’limda STEAM-texnologiyalar» nomli o‘quv qo‘llanm mazmuniga singdirilgan. (O‘zbekiston Respublikasi Oliy ta’lim, fan va innovatsiyalar vazirligining 2025-yil 9-iyuldagi 258-sonli buyrug‘i asosida nashrga № 244077 ruxsatnomasi). Natijada, Tabiiy fanlar bo‘yicha 6-sinf o‘quvchilarining o‘zlashtirish samaradorligini oshirishda STEAM texnologiyalarining metodik imkoniyatlarini bosqichma-bosqich kengaytirishga asoslangan, sinf va sinfdan tashqari faoliyatni qamrab oluvchi “Tabiiy fanlar bo‘yicha o‘zlashtirish samaradorligini oshirishning tizimli-jarayonli” modeli takomillashtirilgan.
muammoli-loyihaviy ta’lim doirasida STEAM-texnologiyalarini integratsiya qilish asosida, jamoa va guruhli shakllarda animatsion faoliyatda foydalanib, 6-sinf o‘quvchilarining Tabiiy fanlar bo‘yicha o‘zlashtirish samaradorligini oshirish metodikasini takomillashtirish va moslashtirish yuzasidan ishlab chiqilgan tavsiyalar va takliflar 01/11-652-sonli 29-sentyabr 2025-yil O‘zbekiston Respublikasi Maktabgacha va maktab ta’limi vazirligi huzuridagi Respublika ta’lim markazi ma’lumotnomasi bilan tasdiqlangan. Natijada, o‘rtacha baholarning oshishi, o‘zlashtiruvchi o‘quvchilar foizining ortishi, umumiy o‘zlashtirishning yaxshilanishi, metafan kompetensiyalarining rivojlanishi hamda STEAM texnologiyalaridan foydalangan eksperimental guruhda loyiha ishlarining yuqori sifatga egaligi kuzatilgan;.
tabiiy fanlar bo‘yicha 6-sinflar o‘quvchilarida o‘zlashtirish samadorligini oshirish maqsadida STEAM-texnologiyasi kontekstida Stop-motion animatsiyasidan foydalanish usullari va metodlari moslashtirilgan va ushbu jarayonda san’at-texnologik hamda tabiiy-fan komponentlarini integratsiya qilish orqali animatsion faoliyatning pedagogik shart-sharoitlari va didaktik funksiyalariga oid ishlab  chiqilgan tavsiyalar  va  takliflar  2025-yil  fevral  va may  oylarida