Davlatova Fatima Israilovnaning
Falsafa doktori (PhD) dissertatsiyasi himoyasi haqida e’lon
I.Umumiy ma’lumotlar.
Dissertatsiya mavzusi, ixtisoslik shifri (ilmiy daraja beriladigan fan tarmog‘i): «Gilbert fazolarida Fure integrallarining optimal approksimatsiyasi», 01.01.03–Hisoblash matematikasi va diskret matematika (fizika-matematika fanlari).
Dissertatsiya mavzusi ro‘yxatga olingan raqam: B2024.4.PhD/FM1182.
Ilmiy rahbar: Shadimetov Xalmatvay Maxkambaevich, fizika-matematika fanlari doktori, professor.
Dissertatsiya bajarilgan muassasa nomi: O‘zRFA V.I.Romanovskiy nomidagi Matematika instituti.
IK faoliyat ko‘rsatayotgan muassasa nomi, IK raqami: O‘zbekiston Milliy universiteti huzuridagi DSc.03/30.12.2019.FM.01.02 raqamli ilmiy kengash.
Rasmiy opponentlar: Normurodov Chori Begalievich, fizika-matematika fanlari doktori, professor; Boltaev Aziz Kuzievich, fizika-matematika fanlari falsafa doktori, PhD, dotsent.
Yetakchi tashkilot: Qoraqalpoq davlat universiteti.
Dissertatsiya yo‘nalishi: nazariy va amaliy ahamiyatga molik.
II.Tadqiqotning maqsadi Gilbert fazolarida haqiqiy argumentli kompleks qiymatli uzlyuksiz funksiyalar fazosida eksponensial vaznli, hosilali optimal kvadratur formulalarni qurish, ularning xatolik funksionallari normalarini hisoblashdan iborat.
III.Tadqiqotning ilmiy yangiligi quyidagilardan iborat:
Sobolevning fazosida eksponensial vaznli, hosilali optimal kvadratur formulaning xatolik funksionali normasining analitik ko‘rinishi topilgan;
Gilbertning haqiqiy argumentli kompleks qiymatli fazosida eksponensial vaznli, hosilali optimal kvadratur formulalar koeffisientlari uchun chiziqli tenglamalar sistemasi olingan;
haqiqiy argumentli kompleks qiymatli funksiyalarning va Gilbert fazolarida eksponensial vaznli, hosilali optimal kvadratur formulalarning xatolik funksionallari normalariga minimum qiymat beruvchi koeffisientlarning oshkor formulalari topilgan;
va Gilbert fazolarida eksponensial vaznli, hosilali optimal kvadratur formulalar xatoliklari optimal koeffisientlar yordamida yuqoridan baholangan;
Sobolevning fazosida optimal koeffisientlarning analitik formulalari uning diskret operatori yordamida topilgan.
IV.Tadqiqot natijalarining joriy qilinishi:
Eksponensial vaznli, hosilali optimal kvadratur formulalar bo‘yicha olingan ilmiy natijalar asosida:
fazosida qurilgan optimal kvadratur formula UZB-Ind-2021-97 raqamli “Bog‘liq to‘liq bo‘lmagan ko‘p o‘lchovli ma’lumotlar uchun amaliy statistik muammolar” mavzusidagi amaliy loyihasida o‘ng tomondan tasodifiy senzurlanish modelida ikki o‘lchovli ishonchlilik funksiyasini baholashda foydalanilgan. (M.V. Lomonosov nomidagi Moskva davlat Universiteti Toshkent filiali, 2025 yil 02 maydagi 01-01-73-sonli ma’lumotnomasi). Natijada, o‘ng tomondan tasodifiy senzurlanish modelida ikki o‘lchovli ishonchlilik funksiyasi uchun eksponensial, ko‘paytmali va darajali tipdagi baholarni asoslashga imkon bergan;
Fure integrallarini sonli hisoblash uchun qurilgan optimal formuladan 2022-2023 yillarda Toshkent axborot texnologiyalari universitetida bajarilgan IL-5321091543 raqamli “Gaz tarmoqlarining topologik modelini yaratish va simulyasiya qilish” mavzusidagi innovatsion loyihani bajarishda, ya’ni loyihada gaz tarmoqlarining topologik modelini yaratishda va simulyasiya qilishda foydalanilgan. (Toshkent axborot texnologiyalari universiteti, 2025-yil 27-yanvardagi 305/05-2 sonli ma’lumotnomasi). Natijada gaz tarmoqlarini simulyasiya qilishning samarali modellari uchun integral munosabatlarni taqribiy echish imkonini bergan.