Taravade Abxijitning
falsafa doktori (PhD) dissertatsiya himoyasi haqida e’lon
I. Umumiy ma’lumotlar.
Dissertatsiya mavzusi, ixtisoslik shifri (ilmiy daraja beriladigan fan tarmog‘i): «Tut mevasini quritish uchun infraqizil qurilmani takomilashtirish», 02.00.16 – Kimyo texnologiyasi va oziq-ovqat ishlab chiqarish jarayonlari va apparatlari (texnika fanlari).
Dissertatsiya mavzusi ro‘yxatga olingan raqam: B2022.3.PhD/T3039.
Ilmiy rahbar: Sultanova Shaxnoza Abduvaxitovna, texnika fanlari doktori.
Dissertatsiya bajarilgan muassasa nomi: Toshkent davlat texnika universiteti.
IK faoliyat ko‘rsatayotgan muassasa nomi, IK raqami: Toshkent kimyo-texnologiya instituti huzuridagi DSc.03/30.12.2019.T.04.01 raqamli ilmiy kengash asosidagi bir martalik ilmiy kengash.
Rasmiy opponentlar: Karimov Ikromali Tojimatovich, texnika fanlari doktori; Kurbanov Jamshed Majidovich, texnika fanlari doktori, professor
Yetakchi tashkilot: Umumiy va noorganik kimyo instituti.
Dissertatsiya yo‘nalishi: nazariy va amaliy ahamiyatga molik.
II. Tadqiqotning maqsadi: tut mevalarini quritish uchun infraqizil qurilmani takomillashtirishdan iborat.
III. Tadqiqotning ilmiy yangiligi:
tut mevasini IQ-nur yordamida quritishda samarali namlik diffuziyasi koeffisienti harorat va quvvatga bog‘liq holda 2,58×10-9...8,37×10-9 m2/s oralig‘ida o‘zgarishi aniqlangan;
tut mevasini quritish jarayoni zamonaviy Comsol Multiphysics 5.5 dasturida yordamida matematik modellashtirilgan;
IQ-quritish jarayonini Peydj modeli eng yaxshi tavsiflaydi, bunda eng yuqori o‘rtacha R2 (0,99882), eng past o‘rtacha χ2 (2,89×10-4), RMS (9,86×10-4) hamda faollanish energiyasi 53,97 kj/mol ekanligi aniqlangan;
tut mevasining biologik faol moddalarni 90-95% gacha saqlash imkonini beruvchi quritish texnologiyasi ishlab chiqilgan.
IV. Tadqiqot natijalarining joriy qilinishi:
Tut mevalarini quritish uchun konvektiv infraqizil quritish qurilmasini takomillashtirish bo‘yicha olingan ilmiy natijalar asosida:
tut mevalarini quritish uchun energiyatejamkor texnologiyasi «Sunny Land Products» MChJda amaliyotga joriy qilingan (O‘zbekiston oziq-ovqat sanoati uyushmasining 2023 yil 4 yanvardagi 04-1/01-23-son ma’lumotnomasi). Natijada, yuqori samarali IQ texnologiyasidan foydalanish hisobiga mahsulot ishlab chiqarish 1,1 barobarga oshirish va xomashyo yo‘qotilishi 12% gacha kamaytirish imkonini bergan;
tut mevalarini quritish usuli «Sunny Land Products» MChJda amaliyotga joriy qilingan (O‘zbekiston oziq-ovqat sanoati uyushmasining 2023 yil 4 yanvardagi 04-1/01-23-son ma’lumotnomasi). Natijada, yuqori samarali usuldan foydalanish natijasida yakuniy mahsulot tarkibidagi biologik faol moddalar 90-95% gacha saqlab qolish imkonini bergan;
tut mevalarini quritish uchun takomillashtirilgan infraqizil qurilma «Sunny Land Products» MChJda amaliyotga joriy qilingan (O‘zbekiston oziq-ovqat sanoati uyushmasining 2023 yil 4 yanvardagi 04-1/01-23-son ma’lumotnomasi). Natijada, IQ nurlatgichlarning maqbul joylashuvini to‘g‘ri tanlash hamda takomillashtirilgan energiyatejamkor quritish qurilmasini amaliyotga joriy etilishi hisobiga mavjud texnologiya va qurilmalarga nisbatan 1,25 baravar kam energiya sarflashga imkon bergan.