Камалов Тимур Махмудовичнинг
фалсафа доктори (PhD) диссертацияси ҳимояси ҳақида эълон

I. Умумий маълумотлар.
Диссертация мавзуси, ихтисослик шифри (илмий даража бериладиган фан тармоғи номи): “Балогат ешидаги кизларда репродуктив касалликларнинг ривожланишида цитокин регуляциясининг роли” 14.00.36 – Аллергология ва иммунология ва 14.00.03 – Эндокринология (тиббиёт фанлари).
Диссертация мавзуси рўйхатга олинган рақам: В2022.4.PhD/Tib3239.
Илмий раҳбар: Мусаходжаева Дилорам Абдуллаевна, биология фанлари доктори, профессор; Мухафарова Салима Асхатовна, тиббиёт фанлари доктори.
Диссертация бажарилган муассаса номи: Самарканд давлат тиббёт университети.
ИК фаолият кўрсатаётган муассаса (муассасалар) номи, ИК рақами: Иммунология ва инсон геномикаси институти ҳузуридаги DSc.05/2025.27.12.Tib.26.01 рақамли кенгаш асосидаги бир марталик илмий кенгаш.
Расмий оппонентлар: Козлов Иван Генрихович, тиббиёт фанлари доктори, профессор; Насырова Хуршида Кудратуллаевна, тиббиёт фанлари доктори, профессор.
Етакчи ташкилот: Бухоро давлат тиббиёт институти.
Диссертация йўналиши: амалий аҳамиятга молик.
II. Тадқиқотнинг мақсади: балоғат ёшидаги қизларда репродуктив функция бузилишлари ривожланишида цитокинлар регуляциясининг ролини аниқлаш ва унинг диагностик аҳамиятини баҳолашдан иборат.
III. Тадқиқотнинг илмий янгилиги: 
илк бор балоғат ёшидаги қизларда менструал цикл бузилишларининг клиник-анамнестик ва антропометрик хусусиятлари ТВИга боғлиқ ҳолда комплекс баҳоланиб, репродуктив дисфункциялар шаклланишининг ўзига хос клиник хусусиятлари аниқланган;
илк бор менструал цикл бузилишлари мавжуд бўлган балоғат ёшидаги қизларда цитокин профили (IL-6, IL-10, TNF-α, IL-17A, IL-18, МСР-1) ва адипокинлар (лептин, адипонектин) даражалари ТВИга боғлиқ ҳолда қиёсий баҳоланиб, иммун-яллиғланиш ва метаболик ўзгаришларнинг ўзига хос хусусиятлари аниқланган;
илк бор менструал цикл бузилишлари кузатилган балоғат ёшидаги қизларда иммунологик ва гормонал кўрсаткичлар ўртасидаги ўзаро боғлиқлик аниқланиб, уларнинг менструал дисфункция ва гиперандрогения клиник белгилари оғирлиги билан патогенетик алоқадорлиги асосланган;
илк бор клиник-анамнестик, гормонал ва иммунологик кўрсаткичларни комплекс баҳолаш асосида балоғат ёшидаги қизларда репродуктив функция бузилишларини прогнозлаш мезонлари белгиланиб, беморларни юритиш алгоритми ишлаб чиқилган. 
IV. Тадқиқот натижаларининг жорий этилиши. Балоғат ёшидаги қизларда репродуктив функция бузилишларининг клиник-анамнестик, гормонал ва иммунологик механизмларини аниқловчи илмий натижалар асосида:
биринчи илмий янгилик: илк бор балоғат ёшидаги қизларда менструал цикл бузилишларининг клиник-анамнестик ва антропометрик хусусиятлари ТВИга боғлиқ ҳолда комплекс баҳоланиб, репродуктив дисфункциялар шаклланишининг ўзига хос клиник хусусиятлари аниқланганлиги бўйича «Репродуктив функцияси бузилган пубертат ёшидаги қизларда яллиғланишга хос цитокинлар синтезини баҳолашнинг диагностик мезонлари» номли услубий тавсияномада (ЎзР ФА Иммунология ва инсон геномикаси институти Илмий кенгашининг 2025 йил 9 февральдаги 1-сон баённомаси билан тасдиқланган) келтирилган. Мазкур таклиф академик Ё.X.Тўрақулов номидаги Республика ихтисослаштирилган Эндокринология илмий-амалий маркази Самарқанд вилояти филиалида 2025 йил 16 июндаги №27 буйруқ ҳамда академик Ё.X.Тўрақулов номидаги Республика ихтисослаштирилган Эндокринология илмий-амалий маркази Навоий филиалида 2025 йил 1 июлдаги №65 буйруғи билан билан амалиётган жорий этилган (ЎзР Соғлиқни сақлаш вазирлиги ҳузуридаги Илмий техник кенгашининг 2025 йил 02 декабрдаги 30-сон маълумотномаси);  ижтимоий самарадорлиги: репродуктив функция бузилишларини эрта аниқлаш, асоратлар ривожланишининг олдини олиш, балоғат ёшидаги қизларнинг репродуктив саломатлигини сақлаш ва ҳаёт сифатини яхшилаш имконини берган; иқтисодий самарадорлиги: ортиқча текширувлар ва даволаш харажатларини камайтириш ҳамда тиббий ресурслардан самарали фойдаланиш имконини берган ва ҳар бир бемор учун ўртача 1400000 сўм маблағ тежалишига эришилган. Хулоса: балоғат ёшидаги қизларда менструал цикл бузилишларининг клиник-анамнестик ва антропометрик хусусиятлари ТВИга боғлиқ бўлиб, тана вазнидаги ўзгаришлар репродуктив дисфункциялар клиник кечишининг ўзига хослигини белгилаши аниқланган;
иккинчи илмий янгилик: илк бор менструал цикл бузилишлари мавжуд бўлган балоғат ёшидаги қизларда цитокин профили (IL-6, IL-10, TNF-α, IL-17A, IL-18, МСР-1) ва адипокинлар (лептин, адипонектин) даражалари ТВИга боғлиқ ҳолда қиёсий баҳоланиб, иммун-яллиғланиш ва метаболик ўзгаришларнинг ўзига хос хусусиятлари аниқланганлиги бўйича «Репродуктив функцияси бузилган пубертат ёшидаги қизларда яллиғланишга хос цитокинлар синтезини баҳолашнинг диагностик мезонлари» номли услубий тавсияномада (ЎзР ФА Иммунология ва инсон геномикаси институти Илмий кенгашининг 2025 йил 9 февральдаги 1-сон баённомаси билан тасдиқланган) келтирилган. Мазкур таклиф академик Ё.X.Тўрақулов номидаги Республика ихтисослаштирилган Эндокринология илмий-амалий маркази Самарқанд вилояти филиалида 2025 йил 16 июндаги №27 буйруқ ҳамда академик Ё.X.Тўрақулов номидаги Республика ихтисослаштирилган Эндокринология илмий-амалий маркази Навоий филиалида 2025 йил 1 июлдаги №65 буйруғи билан билан амалиётган жорий этилган (ЎзР Соғлиқни сақлаш вазирлиги ҳузуридаги Илмий техник кенгашининг 2025 йил 02 декабрдаги 30-сон маълумотномаси);  ижтимоий самарадорлиги: репродуктив функция бузилишларини эрта аниқлаш, асоратлар ривожланишининг олдини олиш, балоғат ёшидаги қизларнинг репродуктив саломатлигини сақлаш ва ҳаёт сифатини яхшилаш имконини берган; иқтисодий самарадорлиги: ортиқча текширувлар ва даволаш харажатларини камайтириш ҳамда тиббий ресурслардан самарали фойдаланиш имконини беради ва ҳар бир бемор учун ўртача 1400000 сўм маблағ тежалишига эришилади. Хулоса: менструал цикл бузилишлари мавжуд бўлган балоғат ёшидаги қизларда цитокин ва адипокин профили ТВИга боғлиқ равишда ўзгариши, мазкур ўзгаришлар иммун-яллиғланиш фаоллиги ва метаболик дисбалансни акс эттириши белгиланган;
учинчи илмий янгилик: илк бор менструал цикл бузилишлари кузатилган балоғат ёшидаги қизларда иммунологик ва гормонал кўрсаткичлар ўртасидаги ўзаро боғлиқлик аниқланиб, уларнинг менструал дисфункция ва гиперандрогения клиник белгилари оғирлиги билан патогенетик алоқадорлиги асосланганлиги бўйича «Репродуктив функцияси бузилган пубертат ёшидаги қизларда яллиғланишга хос цитокинлар синтезини баҳолашнинг диагностик мезонлари» номли услубий тавсияномада (ЎзР ФА Иммунология ва инсон геномикаси институти Илмий кенгашининг 2025 йил 9 февральдаги 1-сон баённомаси билан тасдиқланган) келтирилган. Мазкур таклиф академик Ё.X.Тўрақулов номидаги Республика ихтисослаштирилган Эндокринология илмий-амалий маркази Самарқанд вилояти филиалида 2025 йил 16 июндаги №27 буйруқ ҳамда академик Ё.X.Тўрақулов номидаги Республика ихтисослаштирилган Эндокринология илмий-амалий маркази Навоий филиалида 2025 йил 1 июлдаги №65 буйруғи билан билан амалиётган жорий этилган (ЎзР Соғлиқни сақлаш вазирлиги ҳузуридаги Илмий техник кенгашининг 2025 йил 02 декабрдаги 30-сон маълумотномаси); ижтимоий самарадорлиги: репродуктив функция бузилишларини эрта аниқлаш, асоратлар ривожланишининг олдини олиш, балоғат ёшидаги қизларнинг репродуктив саломатлигини сақлаш ва ҳаёт сифатини яхшилаш имконини берган; иқтисодий самарадорлиги: ортиқча текширувлар ва даволаш харажатларини камайтириш ҳамда тиббий ресурслардан самарали фойдаланиш имконини беради ва ҳар бир бемор учун ўртача 1400000 сўм маблағ тежалишига эришилади. Хулоса: менструал цикл бузилишлари кузатилган балоғат ёшидаги қизларда иммунологик ва гормонал кўрсаткичлар ўртасида ўзаро боғлиқлик мавжуд бўлиб, уларнинг ўзгариши менструал дисфункция ва гиперандрогения клиник белгилари оғирлиги билан патогенетик жиҳатдан алоқадор эканлиги асосланган;
тўртинчи илмий янгилик: илк бор клиник-анамнестик, гормонал ва иммунологик кўрсаткичларни комплекс баҳолаш асосида балоғат ёшидаги қизларда репродуктив функция бузилишларини прогнозлаш мезонлари белгиланиб, беморларни юритиш алгоритми ишлаб чиқилганлиги бўйича «Репродуктив функцияси бузилган пубертат ёшидаги қизларда яллиғланишга хос цитокинлар синтезини баҳолашнинг диагностик мезонлари» номли услубий тавсияномада (ЎзР ФА Иммунология ва инсон геномикаси институти Илмий кенгашининг 2025 йил 9 февральдаги 1-сон баённомаси билан тасдиқланган) келтирилган. Мазкур таклиф академик Ё.X.Тўрақулов номидаги Республика ихтисослаштирилган Эндокринология илмий-амалий маркази Самарқанд вилояти филиалида 2025 йил 16 июндаги №27 буйруқ ҳамда академик Ё.X.Тўрақулов номидаги Республика ихтисослаштирилган Эндокринология илмий-амалий маркази Навоий филиалида 2025 йил 1 июлдаги №65 буйруғи билан билан амалиётган жорий этилган (ЎзР Соғлиқни сақлаш вазирлиги ҳузуридаги Илмий техник кенгашининг 2025 йил 02 декабрдаги 30-сон маълумотномаси); ижтимоий самарадорлиги: репродуктив функция бузилишларини эрта аниқлаш, асоратлар ривожланишининг олдини олиш, балоғат ёшидаги қизларнинг репродуктив саломатлигини сақлаш ва ҳаёт сифатини яхшилаш имконини берган; иқтисодий самарадорлиги: ортиқча текширувлар ва даволаш харажатларини камайтириш ҳамда тиббий ресурслардан самарали фойдаланиш имконини беради ва ҳар бир бемор учун ўртача 1400000 сўм маблағ тежалишига эришилади. Хулоса: клиник-анамнестик, гормонал ва иммунологик кўрсаткичларни комплекс баҳолаш балоғат ёшидаги қизларда репродуктив функция бузилишларини прогнозлаш имконини бериб, хавф гуруҳларини эрта аниқлаш ва беморларни дифференциал юритиш алгоритмини шакллантиришга асос бўлган.